XML English Abstract Print


1- ، doosalivand.h@sbmu.ac.ir
چکیده:   (68 مشاهده)
اهداف: خودجرحی بدون قصد خودکشی به آسیب‌زدن عمدی به بدن بدون هدف خودکشی گفته می‌شود که با اختلال در زندگی روزمره همراه است. هرچند که مدل‌های موجود در زمینۀ شکل‏گیری خودجرحی (برای مثال مدل آبشار هیجانی) بیشتر بر نقص در تنظیم هیجان تمرکز دارند، عوامل شناختی نظیر انتظارات پیامد و خودکارآمدی، کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نقش هیجانات منفی و نشخوار فکری بر خودجرحی بدون قصد خودکشی، با تأکید بر ارزیابی نقش تعدیل­کنندۀ انتظارات پیامد و خودکارآمدی در میان دانشجویان انجام شد.
مواد و روش­ها: در این مطالعۀ مقطعی، ۳۶۶ دانشجو که در سال تحصیلی ۲۰۲۴-۲۰۲۵ مشغول به تحصیل بودند، با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. معیارهای های ورود به پژوهش شامل تکمیل فرم رضایت آگاهانه، قرار داشتن در دامنۀ سنی 18 الی 40 سال، و دسترسی داشتن به تلفن هوشمند، اینترنت و شبکه­های اجتماعی بود. معیار­های خروج از پژوهش نیز شامل ناقص پرکردن پرسشنامه­ها و پاسخ‌­دهی غیرمعتبر بود. شرکت‏کنندگان به سیاهۀ خودآسیبی عمدی (DSHIپرسشنامۀ افکار تکرارشونده (RTQ-10)، مقیاس واکنش­پذیری هیجانی (ERS)، پرسشنامۀ انتظارات پیامد خودجرحی بدون قصد خودکشی (NEQ) و مقیاس خودکارآمدی برای مقاومت در برابر خودجرحی بدون قصد خودکشی (SERN-S) پاسخ دادند. تحلیل داده­ها با روش رگرسیون انجام گرفت.
یافته ­ها: تمامی متغیرها شامل هیجان منفی (p<0/01) ، نشخوار فکری (p<0/01)، خودکارآمدی (p<0/01) و انتظارات پیامد (p<0/05)  با خودجرحی بدون قصد خودکشی رابطۀ معناداری داشتند. خودکارآمدی تعدیل­کنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری p<0/001)) و هیجان منفیp=0/018) ) با خودجرحی بدون قصد خودکشی بود درحالی­که انتظارات پیامد تعدیل­کنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری (p=0/271)  و هیجان منفی (p=0/223) با خودجرحی بدون قصد خودکشی نبود.
نتیجه ­گیری: خودکارآمدی نقش  مهمی در کاهش رفتارخودجرحی دارد. مداخلاتی که برای بهبود خودکارآمدی و تنظیم هیجان طراحی می‏شوند می‌توانند نقش مؤثری در پیشگیری از رفتار خودجرحی در دانشجویان ایفا کنند.
اهداف: خودجرحی بدون قصد خودکشی به آسیب‌زدن عمدی به بدن بدون هدف خودکشی گفته می‌شود که با اختلال در زندگی روزمره همراه است. هرچند که مدل‌های موجود در زمینۀ شکل‏گیری خودجرحی (برای مثال مدل آبشار هیجانی) بیشتر بر نقص در تنظیم هیجان تمرکز دارند، عوامل شناختی نظیر انتظارات پیامد و خودکارآمدی، کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نقش هیجانات منفی و نشخوار فکری بر خودجرحی بدون قصد خودکشی، با تأکید بر ارزیابی نقش تعدیل­کنندۀ انتظارات پیامد و خودکارآمدی در میان دانشجویان انجام شد.
مواد و روش­ها: در این مطالعۀ مقطعی، ۳۶۶ دانشجو که در سال تحصیلی ۲۰۲۴-۲۰۲۵ مشغول به تحصیل بودند، با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. معیارهای های ورود به پژوهش شامل تکمیل فرم رضایت آگاهانه، قرار داشتن در دامنۀ سنی 18 الی 40 سال، و دسترسی داشتن به تلفن هوشمند، اینترنت و شبکه­های اجتماعی بود. معیار­های خروج از پژوهش نیز شامل ناقص پرکردن پرسشنامه­ها و پاسخ‌­دهی غیرمعتبر بود. شرکت‏کنندگان به سیاهۀ خودآسیبی عمدی (DSHIپرسشنامۀ افکار تکرارشونده (RTQ-10)، مقیاس واکنش­پذیری هیجانی (ERS)، پرسشنامۀ انتظارات پیامد خودجرحی بدون قصد خودکشی (NEQ) و مقیاس خودکارآمدی برای مقاومت در برابر خودجرحی بدون قصد خودکشی (SERN-S) پاسخ دادند. تحلیل داده­ها با روش رگرسیون انجام گرفت.
یافته­ها: تمامی متغیرها شامل هیجان منفی (p<0/01) ، نشخوار فکری (p<0/01)، خودکارآمدی (p<0/01) و انتظارات پیامد (p<0/05)  با خودجرحی بدون قصد خودکشی رابطۀ معناداری داشتند. خودکارآمدی تعدیل­کنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری p<0/001)) و هیجان منفیp=0/018) ) با خودجرحی بدون قصد خودکشی بود درحالی­که انتظارات پیامد تعدیل­کنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری (p=0/271)  و هیجان منفی (p=0/223) با خودجرحی بدون قصد خودکشی نبود.
نتیجه­گیری: خودکارآمدی نقش  مهمی در کاهش رفتارخودجرحی دارد. مداخلاتی که برای بهبود خودکارآمدی و تنظیم هیجان طراحی می‏شوند می‌توانند نقش مؤثری در پیشگیری از رفتار خودجرحی در دانشجویان ایفا کنند.
 
     
نوع مطالعه: پژوهشي اصيل | موضوع مقاله: روانپزشکی و روانشناسی
دریافت: 1404/4/1 | پذیرش: 1405/1/31

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2026 CC BY-NC 4.0 | Iranian Journal of Psychiatry and Clinical Psychology

Designed & Developed by : Yektaweb