بررسی رابطه تجربیات نامطلوب دوران کودکی با افکار خودکشی با نقش میانجی دشواری تنظیم هیجان و باورهای فراشناختی در دانشجویان پزشکی Investigating the Relationship between Adverse Childhood Experiences and Suicidal Ideation with the Mediating Role of Emotion Regulation Difficulty and Metacognitive Beliefs in medical Students 1 1 اهداف افکار خودکشی از مسائل مهم دانشجویان پزشکی می‌باشد. این افکار می‌تواند مقدمه اقدام به خودکشی باشد. این افکار در ارتباط با توانایی تنظیم هیجان و تجربیات ابتدایی دوران کودکی قرار می‌گیرد. هدف پژوهش حاضر ارزیابی مدل تبیین رابطه تجربیات نامطلوب دوران کودکی با افکار خودکشی با نقش میانجی دشواری تنظیم هیجان و باورهای فراشناختی در دانشجویان اینترن پزشکی دانشگاه علوم پزشکی بود. مواد و روش‌ها این پژوهش از نوع پژوهش بنیادی و از نوع مدل‌یابی معادله ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش تمامی دانشجویان اینترن پزشکی دانشگاه علوم پزشکی مشهد در سال ۱۴۰۲ بودند که با نسبت مساوی و با روش در دسترس انتخاب شدند. تعداد ۳۰۰ نفر از دانشجویان پزشکی به پرسشنامه‌های پرسشنامه تجربیات نامطلوب دوران کودکی، دشواری تنظیم هیجان، باورهای فراشناختی و افکار خودکشی بک پاسخ دادند. تجزیه و تحلیل دادهها با نرمافزارهای SPSS-25 و AMOS-24 انجام گرفت. یافته ها نتایج مطالعه نشان داد تجربیات نامطلوب دوران کودکی بر افکار خودکشی(0/01>, p0/471= β)، دشواری تنظیم هیجان (01/0> , p0/762= β) و باورهای فراشناختی (0/01>, p0/807= β) اثر مثبت معنیدار داشت. دشواری تنظیم هیجان بر افکار خودکشی(0/01> , p0/271= β) و باورهای فراشناختی بر افکار خودکشی(0/01> p , 0/267= β) اثر مثبت معنیدار داشت. اثر غیر مستقیم تجربیات نامطلوب دوران کودکی به افکار خودکشی از طریق دشواری تنظیم هیجان (0/01> , p0/359= β) و باورهای فراشناختی (0/01> , p0/441= β) مثبت معنیدار بود. نتیجه‌گیری تجربیات نامطلوب دوران کودکی به شکل مستقیم بر افکار خودکشی تأثیر دارد و دشواری تنظیم هیجان و باورهای فراشناختی آن را واسطه‌گری می‌کند. 2 Objectives: Suicidal thoughts are among the major concerns of medical students. These thoughts may serve as a precursor to suicidal attempts. Suicidal ideation is associated with emotional regulation abilities and early childhood experiences. The present study aimed to evaluate a model explaining the relationship between adverse childhood experiences and suicidal thoughts, with the mediating role of emotion regulation difficulties and metacognitive beliefs among medical interns Methods: This was a fundamental research study using structural equation modeling. The statistical population included all medical interns at Mashhad University of Medical Sciences in 2023. A total of 300 medical students were selected through convenience sampling. Participants completed the Adverse Childhood Experiences Questionnaire, the Difficulties in Emotion Regulation Scale, the Metacognitions Questionnaire, and the Beck Scale for Suicidal Ideation. Data analysis was conducted using SPSS-25 and AMOS-24 software. Results: The results showed that adverse childhood experiences had a significant positive effect on suicidal thoughts (β = 0.471, p < 0.01), emotion regulation difficulties (β = 0.762, p < 0.01), and metacognitive beliefs (β = 0.807, p < 0.01). Emotion regulation difficulties (β = 0.271, p < 0.01) and metacognitive beliefs (β = 0.267, p < 0.01) also had significant positive effects on suicidal thoughts. Moreover, the indirect effects of adverse childhood experiences on suicidal thoughts through emotion regulation difficulties (β = 0.359, p < 0.01) and metacognitive beliefs (β = 0.441, p < 0.01) were also significant. Conclusion: Adverse childhood experiences have a direct effect on suicidal thoughts, and this relationship is mediated by difficulties in emotion regulation and metacognitive beliefs. 0 0 2025/04/5 1404/1/16 2026/01/31 1404/11/11 الهام طاهری Elham Taheri دانشگاه علوم پزشکی مشهد، خراسان رضوی، ایران taheriem@mums.ac.ir علیرضا باغبان طرقدری Alireza Baghban Taraghdari روانشناسی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد، خراسان رضوی، ایران mz.alireza1227@gmail.com Adverse Childhood Experiences Emotion Regulation Suicidal Ideation Metacognition تجربیات نامطلوب دوران کودکی تنظیم هیجان افکار خودکشی فراشناخت ## ##

بررسی نقش میانجی شفقت به خود و تحمل پریشانی در رابطه بین شدت بی‌خوابی و رفتارهای خوردن آشفته در دانشجویان The mediating role of self-compassion and distress tolerance in the relationship between insomnia severity and disordered eating behaviors in college students 1 1 اهداف: افزایش شیوع رفتارهای خوردن آشفته، تبدیل آن‌ها به اختلالات خوردن و هم‌ابتلایی با سایر اختلالات روان‌شناختی، شناسایی عوامل زمینه‌ساز و تداوم‌بخش این رفتارها را در جهت اقدامات پیشگیرانه و درمانی ضروری می‌‌سازد. هدف پژوهش حاضر بررسی نقش میانجی شفقت به خود و تحمل پریشانی در رابطه بین شدت بی‌خوابی و رفتارهای خوردن آشفته در دانشجویان است. مواد و روش‌ها: طرح پژوهش حاضر همبستگی از نوع مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. 385 دانشجو به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و به‌صورت آنلاین پرسشنامه‌های پژوهش شامل پرسشنامه رفتار خوردن داچ (DEBQ)، شاخص شدت بی‌خوابی (ISI)، پرسشنامه شفقت‌ورزی به خود - فرم کوتاه (SCS–SF) و پرسشنامه تحمل پریشانی (DTS) را تکمیل کردند. اطلاعات جمع‌آوری‌شده به کمک نرم‌افزار SPSS-22 و AMOS-24 مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: نتایج نشان داد مسیر مستقیم متغیر‌ شدت بی‌خوابی به متغیر رفتارهای خوردن آشفته (t=2/22،0/20 = β) معنی‌دار است. نتایج آزمون بوت استروپ نشان داد اثر غیرمستقیم متغیر‌ شدت بی‌خوابی بر متغیر رفتارهای خوردن آشفته از طریق شفقت به خود معنیدار است (0/51=p<0/05, b). بااین‌حال، اثر غیرمستقیم متغیر‌ شدت بی‌خوابی بر متغیر رفتارهای خوردن آشفته از طریق تحمل پریشانی معنیدار نیست (0/18-=p>0/05, b). نتیجه‌گیری: نتایج پژوهش حاضر نشان داد که شدت بی‌خوابی و شفقت به خود، دو عامل روان‌شناختی مهم در ارتباط با بروز رفتارهای خوردن آشفته هستند. این یافته‌ها اهمیت مداخلات مبتنی بر کاهش شدت بی‌خوابی و تقویت شفقت به خود را در پیشگیری و درمان رفتارهای خوردن آشفته، برجسته می‌سازد. 2 Introduction and Objectives: The increasing prevalence of disordered eating behaviors and their transformation into eating disorders, along with their comorbidity with other psychological disorders, makes it essential to identify the underlying and perpetuating factors contributing to these behaviors. The aim of this study was to investigate the mediating role of self-compassion and distress tolerance in the relationship between insomnia severity and disordered eating behaviors in college students. Methods: This study employed a correlational structural equation modeling design. A total of 385 students were selected through convenience sampling and completed online questionnaires, including the Dutch Eating Behavior Questionnaire (DEBQ), Insomnia Severity Index (ISI), Self-Compassion Scale-Short Form (SCS-SF), and Distress Tolerance Scale (DTS). Data analysis was conducted using SPSS-22 for preliminary analysis and AMOS-24 for the structural equation. Results: The findings demonstrated that the direct path from insomnia severity to disordered eating behaviors was statistically significant (t =2.22, β = 0.20). Bootstrap analyses further revealed a significant indirect effect of insomnia severity on disordered eating behaviors through self-compassion (p < 0.05, b= 0.51). In contrast, the indirect effect through distress tolerance did not reach statistical significance (p > 0.05, b = -0.18). Conclusion: The findings highlight the significant role of insomnia severity and self-compassion in predicting disordered eating behaviors. These findings highlight the potential value of interventions targeting sleep quality and self-compassion to prevent and reduce disordered eating behaviors. These results underscore the importance of addressing insomnia severity and promoting self-compassion in therapeutic and preventive interventions for individuals exhibiting disordered eating behaviors. 0 0 2025/04/52025/03/2 1403/12/12 2026/01/312026/04/20 1405/1/31 شهلا آقائی بجستان Shahla Aghaei Bajestan گروه روانشناسی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران. shahlaaghaie1999@gmail.com هدی دوس علی وند Hoda Doosalivand گروه روانشناسی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران. doosalivand.h@sbmu.ac.ir امیر سام کیانی مقدم Amir Sam Kianimoghadam گروه روانشناسی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران. as.kianimoghadam@gmail.com Disordered Eating Behavior Insomnia Self-Compassion Distress Tolerance رفتارهای خوردن آشفته بی‌خوابی شفقت به خود تحمل پریشانی ## ##

بررسی نقش هیجان‌های منفی و نشخوار فکری در خودجرحی بدون قصد خودکشی: ارزیابی نقش تعدیل‌کنندۀ انتظارات پیامد و خودکارآمدی Non-Suicidal Self-Injury, Outcome expectancies, Self-efficacy, Rumination, Emotion, College students. 1 1 اهداف: خودجرحی بدون قصد خودکشی به آسیب‌زدن عمدی به بدن بدون هدف خودکشی گفته می‌شود که با اختلال در زندگی روزمره همراه است. هرچند که مدل‌های موجود در زمینۀ شکل‏گیری خودجرحی (برای مثال مدل آبشار هیجانی) بیشتر بر نقص در تنظیم هیجان تمرکز دارند، عوامل شناختی نظیر انتظارات پیامد و خودکارآمدی، کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نقش هیجانات منفی و نشخوار فکری بر خودجرحی بدون قصد خودکشی، با تأکید بر ارزیابی نقش تعدیلکنندۀ انتظارات پیامد و خودکارآمدی در میان دانشجویان انجام شد. مواد و روشها: در این مطالعۀ مقطعی، ۳۶۶ دانشجو که در سال تحصیلی ۲۰۲۴-۲۰۲۵ مشغول به تحصیل بودند، با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. معیارهای های ورود به پژوهش شامل تکمیل فرم رضایت آگاهانه، قرار داشتن در دامنۀ سنی 18 الی 40 سال، و دسترسی داشتن به تلفن هوشمند، اینترنت و شبکههای اجتماعی بود. معیارهای خروج از پژوهش نیز شامل ناقص پرکردن پرسشنامهها و پاسخ‌دهی غیرمعتبر بود. شرکت‏کنندگان به سیاهۀ خودآسیبی عمدی (DSHI)، پرسشنامۀ افکار تکرارشونده (RTQ-10)، مقیاس واکنشپذیری هیجانی (ERS)، پرسشنامۀ انتظارات پیامد خودجرحی بدون قصد خودکشی (NEQ) و مقیاس خودکارآمدی برای مقاومت در برابر خودجرحی بدون قصد خودکشی (SERN-S) پاسخ دادند. تحلیل دادهها با روش رگرسیون انجام گرفت. یافته ها: تمامی متغیرها شامل هیجان منفی (p<0/01) ، نشخوار فکری (p<0/01)، خودکارآمدی (p<0/01) و انتظارات پیامد (p<0/05) با خودجرحی بدون قصد خودکشی رابطۀ معناداری داشتند. خودکارآمدی تعدیلکنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری p<0/001)) و هیجان منفیp=0/018) ) با خودجرحی بدون قصد خودکشی بود درحالیکه انتظارات پیامد تعدیلکنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری (p=0/271) و هیجان منفی (p=0/223) با خودجرحی بدون قصد خودکشی نبود. نتیجه گیری: خودکارآمدی نقش مهمی در کاهش رفتارخودجرحی دارد. مداخلاتی که برای بهبود خودکارآمدی و تنظیم هیجان طراحی می‏شوند می‌توانند نقش مؤثری در پیشگیری از رفتار خودجرحی در دانشجویان ایفا کنند. اهداف: خودجرحی بدون قصد خودکشی به آسیب‌زدن عمدی به بدن بدون هدف خودکشی گفته می‌شود که با اختلال در زندگی روزمره همراه است. هرچند که مدل‌های موجود در زمینۀ شکل‏گیری خودجرحی (برای مثال مدل آبشار هیجانی) بیشتر بر نقص در تنظیم هیجان تمرکز دارند، عوامل شناختی نظیر انتظارات پیامد و خودکارآمدی، کمتر مورد توجه قرار گرفته‌اند. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی نقش هیجانات منفی و نشخوار فکری بر خودجرحی بدون قصد خودکشی، با تأکید بر ارزیابی نقش تعدیلکنندۀ انتظارات پیامد و خودکارآمدی در میان دانشجویان انجام شد. مواد و روشها: در این مطالعۀ مقطعی، ۳۶۶ دانشجو که در سال تحصیلی ۲۰۲۴-۲۰۲۵ مشغول به تحصیل بودند، با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. معیارهای های ورود به پژوهش شامل تکمیل فرم رضایت آگاهانه، قرار داشتن در دامنۀ سنی 18 الی 40 سال، و دسترسی داشتن به تلفن هوشمند، اینترنت و شبکههای اجتماعی بود. معیارهای خروج از پژوهش نیز شامل ناقص پرکردن پرسشنامهها و پاسخ‌دهی غیرمعتبر بود. شرکت‏کنندگان به سیاهۀ خودآسیبی عمدی (DSHI)، پرسشنامۀ افکار تکرارشونده (RTQ-10)، مقیاس واکنشپذیری هیجانی (ERS)، پرسشنامۀ انتظارات پیامد خودجرحی بدون قصد خودکشی (NEQ) و مقیاس خودکارآمدی برای مقاومت در برابر خودجرحی بدون قصد خودکشی (SERN-S) پاسخ دادند. تحلیل دادهها با روش رگرسیون انجام گرفت. یافتهها: تمامی متغیرها شامل هیجان منفی (p<0/01) ، نشخوار فکری (p<0/01)، خودکارآمدی (p<0/01) و انتظارات پیامد (p<0/05) با خودجرحی بدون قصد خودکشی رابطۀ معناداری داشتند. خودکارآمدی تعدیلکنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری p<0/001)) و هیجان منفیp=0/018) ) با خودجرحی بدون قصد خودکشی بود درحالیکه انتظارات پیامد تعدیلکنندۀ ارتباط بین نشخوار فکری (p=0/271) و هیجان منفی (p=0/223) با خودجرحی بدون قصد خودکشی نبود. نتیجهگیری: خودکارآمدی نقش مهمی در کاهش رفتارخودجرحی دارد. مداخلاتی که برای بهبود خودکارآمدی و تنظیم هیجان طراحی می‏شوند می‌توانند نقش مؤثری در پیشگیری از رفتار خودجرحی در دانشجویان ایفا کنند. 0 0 2025/04/52025/03/22025/06/22 1404/4/1 2026/01/312026/04/202026/04/20 1405/1/31 هدی دوس علی وند Hoda Doosalivand Department of Clinical Psychology, School of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. doosalivand.h@sbmu.ac.ir ریحانه خیشه Reyhaneh Khishe Student Research Committee, Department of Clinical Psychology, School of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. reihan.kishe9877@gmail.com زهرا حیدری Zahra Heidari Department of Clinical Psychology, School of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. zahraheidari2079@gmail.com سارا سبحانی Sara Sobhani PhD in Clinical Psychology, Department of Clinical Psychology, School of Behavioral Sciences and Mental Health (Tehran Institute of Psychiatry), Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. sara.sobhani20@gmail.com مالک بسطامی Malek Bastami 4PHD graduate, Faculty of Psychology and Educational Sciences, University of Tehran, Tehran, Iran. bastamimalek@gmail.com Non-Suicidal Self-Injury Outcome expectancies Self-efficacy Rumination Emotion College students. خودجرحی بدون قصد خودکشی انتظارات پیامد خودکارآمدی نشخوار فکری هیجان دانشجویان ## ##

ملاقات بین خانواده‌های اهداکننده عضو و دریافت‌کنندگان (یک مرور نظام‌مند از پیامدهای روانشناختی) Meeting Between Organ Donor Families and Recipients: (A Systematic Review of Psychological consequences) 1 1 مقدمه: اهدا عضو روش درمانی نسبتا جدید و به سرعت در حال پیشرفت است که در طی آن بعضی ازاعضای بدن فردی که دچار مرگ مغزی شده، به فرد نیازمند عضو، پیوند می خورد. اهدا عضو هم در خانواده های اهدا کننده، و هم در افراد گیرنده، پیامدهای روانشناختی دارد. هدف از این مطالعه، مرور پیامد های روان شناختی ملاقات بین خانواده فرد اهدا کننده با دریافت کننده عضو است. روش پژوهش: این مطالعه یک مرور نظام مند است که بر اساس استانداردهای دستورالعمل PRISMA انجام شد. به منظور دسترسی به مطالعات، مطالعه حاضر با جستجو به صورت مروری در متون موجود در پایگاههای اطلاعاتی، Scopus , Pubmed , Web Of Science , و پایگاه‌های اطلاعاتی فارسی شامل Magiran و Scientific Information Database (SID) از سال 1980 تا پایان دسامبر 2022 انجام گردید. یافته ها: از مجموع 1464 مقاله، تعداد 7 مقاله که با معیارهای شمول همساز بود، مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها نشان داد که تماس میان اهداکنندگان و گیرندگان عضو، پدیده‌ای با پیامدهای روان‌شناختی مثبت (کاهش ابهام، تسهیل سوگواری برای خانواده اهداکننده و امکان قدردانی برای گیرنده عضو)، و منفی (وابستگی، ترس از از دادن مجدد برای خانواده اهداکننده، و احساس گناه برای گیرنده عضو) است. بیشتر مقاله های وارد شده به این مطالعه مربوط به کشورهای غربی است. علاوه بر آن بررسی مقالات نشان داد که رونـد ارتباط دو خانواده اهداکننـده و گیرنـده عضـو، در اکثـر نقـاط جهان، مجهـول و نامشـخص اسـت و دستورالعمل متناسب با پیامدهای تماس خانواده های اهدا کننده و افراد گیرنده وجود ندارد. نتیجه گیری: طراحی یک دستورالعمل جامع تماس، که متضمن، محرمانه بودن، حفظ استقلال، و انتخاب‌ آگاهانه برای برقراری تماس بین خانواده های اهداکننده و گیرنده اندام باشد ضروریست. با توجه تاثیر تفاوت های فرهنگی و مذهبی در پیامدهای روانشناختی، انجام مطالعات بیشتر در کشورهای شرقی و مذهبی برای طراحی دستورالعمل های تماس بومی سازی شده، توصیه میشود. همچنین پیشنهاد می شود پژوهش‌های طولی، برای بررسی پیامدهای روانشناختی بلندمدت انجام شود. 2 Introduction: Organ donation is a life-saving medical intervention performed to preserve life or improve a patient’s physical condition. In this procedure, a healthy organ is removed from the body of a living person, a person with brain death or heart death and transplanted to the body of a sick person who has a defective organ(1-6). In cases where transplantation follows death, organ donation requires the consent of the deceased individual’s family(5, 7-9). Evidence suggests that organ donation may be associated with psychological consequences for donor families, recipients, or both(10-13). Following donation, donor families may wish to obtain information about the fate of the donated organ(14-20), while recipients may seek contact with donor families to express gratitude(14, 17, 21). However, the process of communication between donor families and recipients remains unclear and poorly defined in most parts of the world(14, 15, 17, 21, 22). Moreover, donation teams, hold divergent views regarding whether and how such contact should occur(10-12). This study aimed to systematically review the psychological consequences of meeting between organ donor families and recipients. Methods: Following PRISMA guidelines, we searched English (Scopus, PubMed, Web of Science) and Persian (Magiran, SID) databases for studies published between 1980 and December 2022 to examine the psychological consequences of contact between donor families and organ recipients. Two independent reviewers screened the identified studies based on predefined inclusion and exclusion criteria. Studies lacking either a “meeting” component or “psychological consequences” were excluded. Inter-rater agreement was assessed using Cohen’s kappa coefficient, yielding κ = 0.82 at the title/abstract screening stage and κ = 0.87 at the full-text review stage, indicating excellent agreement. Discrepancies were resolved through discussion, and when necessary, a third reviewer adjudicated. Following screening, seven studies were included in the content analysis, and findings related to psychological consequences of Meeting between donor families and recipients were extracted. Study quality was assessed using the CASP tool for qualitative studies, and the Newcastle–Ottawa Scale for quantitative studies. Overall, the included studies were of acceptable quality ( Table1). Results: According to the duration between the initial awareness of potential contact and the actual meeting, the findings were classified into two primary domains(Table 1). The pre- contact phase(from awareness to meeting): Negative consequences experienced by donor families Negative consequences experienced by recipients The Post- meeting phase: Consequences for donor families Positive consequences (e.g., reduced ambiguity, facilitated grieving, enhanced meaning-making, and more positive attitudes toward donation) Negative consequences (e.g., reactivation of grief, emotional dependency) Consequences for recipients Positive consequences (e.g., gratitude, psychological relief) Negative consequences (e.g., guilt, anxiety about graft survival, symbolic identification with the deceased) Conclusion: This systematic review conceptualizes meeting between donor families and organ recipients as a complex, multifaceted phenomenon encompassing both beneficial and adverse psychological consequences. On the positive side, such contact may facilitate meaning-making, emotional closure, and expressions of gratitude. Conversely, it may give rise to emotional dependency,feelings of ownership, and the reactivation of grief, highlighting its potential psychological risks. The findings are predominantly derived from Western societies, individualistic contexts, thereby limiting cross-cultural generalizability. In contrast, Eastern and religious societies, such as Iran, are shaped by collectivist norms and belief systems that may significantly influence how such meeting is perceived and experienced. In these settings, implicit or explicit social expectations to initiate or maintain communication may emerge, potentially leading to psychological consequences that differ from those observed in Western contexts. These considerations underscore the necessity of culturally sensitive research and the development of context-specific, supplementary guidelines. A key limitation in the literature is the predominance of cross-sectional and short-term studies. The psychological impact of meeting is inherently dynamic, as grief processing, adaptation to organ donation, and interpersonal relationships evolve over time. However, longitudinal data remain scarce, indicating a critical gap in understanding long-term trajectories and delayed effects. Therefore, future studies should prioritize longitudinal designs to better capture these long-term effects. Methodologically, both qualitative and quantitative approaches have been employed. While qualitative studies provide in-depth insights, and quantitative studies enhance generalizability, mixed-methods designs with larger samples are needed. Overall, contact should not be universally recommended, and evidence-based, culturally adapted guidelines are essential. Accordingly, the following considerations should be incorporated into guideline development: Organ donation regulations vary across countries. For example, in some jurisdictions, cross-border organ donation is permitted, which may influence the process of contact. Contact guidelines should be grounded in principles of protection, confidentiality, autonomy, and informed choice for both donor families and recipients. In light of cultural differences and their impact on psychological outcomes, each country should develop culturally adapted, context-specific protocols alongside adherence to general international principles. Prior to initiating meeting, a comprehensive assessment of both parties (donor families and recipients) should be conducted, including evaluation of grief status, mental health, and expectations regarding contact. In cases of significant psychological vulnerability, meeting should be postponed or conducted with appropriate professional support. Specialized training for donation and transplant teams, along with the involvement of rehabilitation counseling professionals, may improve mediation processes and reduce negative outcomes. Individuals seeking meeting, should receive education regarding potential positive and negative outcomes, relational boundaries, privacy considerations, realistic expectation management, and the importance of preserving the recipient’s independent identity. Ultimately, the decision to facilitate contact should not be universally mandated but rather guided by evidence-based, culturally adapted protocols that prioritize the psychological well-being of all stakeholders. Ethical Considerations: This study is part of a doctoral dissertation approved by the Ethics Committee of the University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences (Ethics Code: IR.USWR.REC.1401.174). Funding: This research was funded by the Social Welfare Management Research Center of the University of Social Welfare and Rehabilitation Sciences. Conflict of Interest: The authors declare no conflict of interest. Acknowledgments: The authors express their sincere gratitude to all contributors to this research project. 0 0 2025/04/52025/03/22025/06/222025/01/4 1403/10/15 2026/01/312026/04/202026/04/202026/06/6 1405/3/16 شادی نوروزعلی Shadi Norouzali دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی shnoroozali@yahoo.com بهمن بهمنی Bahman Bahmani دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی bbahmani43@yahoo.com منوچهر ازخوش Manouchehr Azkhosh دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی azkhosh34@yahoo.com محمد سعید خانجانی Mohammad Saeed Khanjani دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی saeedkh76@yahoo.com کیانوش عبدی Kianoush Abdi دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی k55abdi@yahoo.com کتایون نجفی زاده Katayoun Najafizadeh مرکز پژوهش اهدا عضو ایرانیان katynajafi@yahoo.com امید قبادی Omid Ghobadi مرکز پژوهش اهدا عضوایرانیان info@ircod.center organ recipient recipient donor donor family organ transplantation organ donation meeting communication contact relationship psychological consequences emotional experience brain death. تماس ملاقات خانواده اهداکننده گیرنده عضو اهدا عضو پیوند عضو 1. De Santo NG, Cirillo M, De Santo LS, Abbas MH, De Rosa G, Resic H, et al. Legislative proposal in Italy to facilitate contacts between deceased organ donor families and transplant recipients. 2020;33:1333-42.##2. Ono VC, Ramalho FS, Rocha JN, Martins AC, Ramalho LN, Zucoloto S, et al. Communication between organ donor families and recipients: a definitely controversial subject. Transplant Proc. 2008;40(3):663-4.##3. Petrini C, Green R. Organ donor families should be free to meet their recipients under controlled conditions if both sides wish, Italian national committee for bioethics says. Annali dell'Istituto Superiore di Sanita. 2019;55(1):6-9.##4. Politoski G, Coolican M, Casey KJJoTC. Perspectives on communication issues among transplant and procurement professionals, transplant recipients, and donor families. 1996;6(2):78-83.##5. Grinyó JMJCSHpim. Why is organ transplantation clinically important? 2013;3(6).##6. Kiani M, Abbasi M, Ahmadi M, Salehi BJJocm. Organ transplantation in Iran; current state and challenges with a view on ethical consideration. 2018;7(3):45.##7. National Academies of Sciences E, Medicine. Opportunities for organ donor intervention research: Saving lives by improving the quality and quantity of organs for transplantation. 2018.##8. Petrini C, Green RJAdISdS. Organ donor families should be free to meet their recipients under controlled conditions if both sides wish, Italian National Committee for Bioethics says. 2019;55(1).##9. Can F, Hovardaoglu S, editors. Organ donation: a comparison of donating and nondonating families in Turkey. Transplantation Proceedings; 2017: Elsevier.##10. Miller RD, Eriksson LI, Fleisher LA, Wiener-Kronish JP, Young WL. Miller's Anesthesia: Expert Consult-Online and Print: Elsevier-Health Sciences Division.; 2009.##11. Rodrigue JR, Cornell D, Howard RJAjoT. Organ donation decision: comparison of donor and nondonor families. 2006;6(1):190-8.##12. West R, Burr GJACC. Why families deny consent to organ donation. 2002;15(1):27-32.##13. Bartucci MR, Seller MC. A study of donor families' reactions to letters from organ recipients. Transplantation Proceedings. 1988;20(5):786-90.##14. Bailey P, Vergis N, Allison M, Riddell A, Massey EJT. Psychosocial evaluation of candidates for solid organ transplantation. 2021;105(12):e292-e302.##15. Engle DJJocp. Psychosocial aspects of the organ transplant experience: what has been established and what we need for the future. 2001;57(4):521-49.##16. Kuntz K, Weinland SR, Butt ZJJocpims. Psychosocial challenges in solid organ transplantation. 2015;22:122-35.##17. Rainer JP, Thompson CH, Lambros HJPT, Research, Practice, Training. Psychological and psychosocial aspects of the solid organ transplant experience–A practice review. 2010;47(3):403.##18. Abedi HA, Mohammadi Dastja M, Abdeyazdan G. The Experience of Brain Death Patientsâ Families Regarding Communication and Familiarity with the Family and the Receptor of the Body Tissue. Knowledge Research in Applied Psychology. 2012;13(1):92-100.##19. Albert P. Direct contact between donor families and recipients: Crisis or consolation? Journal of Transplant Coordination. 1998;8(3):139-44.##20. Azuri P, Tabak N, Kreitler S. Contact between deceased donors' families and organ recipients. Progress in Transplantation. 2013;23(4):342-9.##21. Dicks SG, Northam H, van Haren FM, Boer DPJHPO. An exploration of the relationship between families of deceased organ donors and transplant recipients: A systematic review and qualitative synthesis. 2018;5(1):2055102918782172.##22. Lewino D, Stocks L, Cole GJJoTC. Interaction of organ donor families and recipients. 1996;6(4):191-5.##23. Abedi HA, Mohammadi Dastja M, Abdeyazdan GJK, Psychology RiA. The Experience of Brain Death Patientsâ Families Regarding Communication and Familiarity with the Family and the Receptor of the Body Tissue. 2012;13(1):92-100.##24. Azuri P, Tabak N, Kreitler SJPiT. Contact between deceased donors' families and organ recipients. 2013;23(4):342-9.##25. Mohammadi Dastja M, Abedi HA, Abdeyazdan GJJoQRiHS. Emotional and psychological experiences of transplanted patients in communicating with families of brain-dead donors. 2013;2(4):277-83.##26. Mohammadi Dastja M, Abedi HA, Abdeyazdan G. Emotional and psychological experiences of transplanted patients in communicating with families of brain-dead donors. Journal of Qualitative Research in Health Sciences. 2013;4:277-83.##27. Olson B, Coolican MB, Del Gotto J. Transplant recipients and donor families: should they meet? Nephrology news & issues. 1992;6(6):22-3, 33, 40.##28. Colarusso C. Giving back to donor families: The "thank you letter" package insert project. Progress in Transplantation. 2006;16(1):82-6.##29. Clayville L. When donor families and organ recipients meet. Transplant Coordination,. 1999;9(2):81-6.##30. Corr CA, Coolican MB, Moretti LS, Simon R. Donor families, distinctive secondary losses, and "second death" experiences. Progress in transplantation (Aliso Viejo, Calif). 2011;21(3):220-7.##31. Wind T, Jansen N, Flodén A, Haase-Kromwijk B, Shaw D, Gardiner DJTI. An inventory of deceased donor family care and contact between donor families and recipients in 15 European countries. 2022:9.##32. Vajentic AJJoTC. Correspondence and personal contact between donor families and organ recipients: One OPO's procedure and experience. 1997;7(3):106-10.##33. Azuri P, Tabak N. The transplant team's role with regard to establishing contact between an organ recipient and the family of a cadaver organ donor. Journal of Clinical Nursing. 2012;21(5-6):888-96.##34. Nilsson M, Forsberg A, Lennerling A, Persson LOJSjocs. Coping in relation to perceived threat of the risk of graft rejection and H ealth‐R elated Q uality of L ife of organ transplant recipients. 2013;27(4):935-44.##1. Australasia WHOJTJo. WHO guiding principles on human cell, tissue and organ transplantation. 2010;19(2):26-30.##2. Bielov DM, Petsa DD, Svyshcho VY, Novytsky VVJWL. The human right to transplantation of organs and tissues: medicine, ethics and law. 2022;75(10):2519-25.##3. De Santo NG, Cirillo M, De Santo LS, Abbas MH, De Rosa G, Resic H, et al. Legislative proposal in Italy to facilitate contacts between deceased organ donor families and transplant recipients. Journal of Nephrology. 2020;33(6):1333-42.##4. Ono V, Ramalho FS, Rocha J, Martins ACP, Ramalho LNZ, Zucoloto S, et al., editors. Communication between organ donor families and recipients: a definitely controversial subject. Transplantation proceedings; 2008: Elsevier.##5. Petrini C, Green RJAdISdS. Organ donor families should be free to meet their recipients under controlled conditions if both sides wish, Italian National Committee for Bioethics says. Annali dell’Istituto Superiore di Sanità. 2019;55(1):6-9.##6. Politoski G, Coolican M, Casey KJJoTC. Perspectives on communication issues among transplant and procurement professionals, transplant recipients, and donor families. 1996;6(2):78-83.##7. Grinyó JMJCSHpim. Why is organ transplantation clinically important? 2013;3(6).##8. Kiani M, Abbasi M, Ahmadi M, Salehi BJJocm. Organ transplantation in Iran; current state and challenges with a view on ethical consideration. 2018;7(3):45.##9. National Academies of Sciences E, Medicine. Opportunities for organ donor intervention research: Saving lives by improving the quality and quantity of organs for transplantation. 2018.##10. Can F, Hovardaoglu S, editors. Organ donation: a comparison of donating and nondonating families in Turkey. Transplantation Proceedings; 2017: Elsevier.##11. Miller RD, Eriksson LI, Fleisher LA, Wiener-Kronish JP, Young WL. Anesthesia E-Book. 7th ed. Philadelphia: Elsevier Health Sciences; 2009.##12. Rodrigue JR, Cornell D, Howard RJAjoT. Organ donation decision: comparison of donor and nondonor families. 2006;6(1):190-8.##13. West R, Burr GJACC. Why families deny consent to organ donation. 2002;15(1):27-32.##14. Bartucci M, Seller M, editors. A study of donor families' reactions to letters from organ recipients. Transplantation proceedings; 1988.##15. Bailey P, Vergis N, Allison M, Riddell A, Massey EJT. Psychosocial evaluation of candidates for solid organ transplantation. 2021;105(12):e292-e302.##16. Engle DJJocp. Psychosocial aspects of the organ transplant experience: what has been established and what we need for the future. 2001;57(4):521-49.##17. Kuntz K, Weinland SR, Butt ZJJoCPiMS. Psychosocial challenges in solid organ transplantation. 2015;22(2):122-35.##18. Rainer JP, Thompson CH, Lambros HJPT, Research, Practice, Training. Psychological and psychosocial aspects of the solid organ transplant experience–A practice review. 2010;47(3):403.##19. Abedi HA, Mohammadi Dastja M, Abdeyazdan GJK, Psychology RiA. The Experience of Brain Death Patientsâ Families Regarding Communication and Familiarity with the Family and the Receptor of the Body Tissue. Knowledge & Research in Applied Psychology. 2012;13(1):92-100.##20. Albert PJJoTC. Direct contact between donor families and recipients: crisis or consolation? Journal of Transplant Coordination. 1998;8(3):139-44.##21. Albert PLJJoTC. Clinical decision making and ethics in communications between donor families and recipients: How much should they know? 1999;9(4):219-24.##22. Azuri P, Tabak N, Kreitler SJPiT. Contact between deceased donors' families and organ recipients. 2013;23(4):342-9.##23. Azuri P, Tabak NJJocn. The transplant team’s role with regard to establishing contact between an organ recipient and the family of a cadaver organ donor. 2012;21(5‐6):888-96.##24. Dicks SG, Northam H, van Haren FM, Boer DPJHPO. An exploration of the relationship between families of deceased organ donors and transplant recipients: A systematic review and qualitative synthesis. 2018;5(1):2055102918782172.##25. Lewino D, Stocks L, Cole GJJoTC. Interaction of organ donor families and recipients. 1996;6(4):191-5.##26. Mohammadi Dastja M, Abedi HA, Abdeyazdan GJJoQRiHS. Emotional and psychological experiences of transplanted patients in communicating with families of brain-dead donors. Journal of Qualitative Research in Health Sciences. 2013;2(4):277-83.##27. Olson B, Coolican M, Del Gotto JJNn, issues. Transplant recipients and donor families: should they meet? 1992;6(6):22-40.##28. Colarusso CJPiT. Giving back to donor families: The “Thank you letter” package insert project. 2006;16(1):82-6.##29. Clayville LJJoTC. When donor families and organ recipients meet. 1999;9(2):81-6.##30. Corr CA, Coolican MB, Moretti LS, Simon RJPiT. Donor families, distinctive secondary losses, and “second death” experiences. 2011;21(3):220-7.##31. Wind T, Jansen N, Flodén A, Haase-Kromwijk B, Shaw D, Gardiner DJTI. An inventory of deceased donor family care and contact between donor families and recipients in 15 European countries. 2022;35:10188.##32. Vajentic AJJoTC. Correspondence and personal contact between donor families and organ recipients: One OPO's procedure and experience. 1997;7(3):106-10.##33. Nilsson M, Forsberg A, Lennerling A, Persson LOJSjocs. Coping in relation to perceived threat of the risk of graft rejection and H ealth‐R elated Q uality of L ife of organ transplant recipients. 2013;27(4):935-44. ##

تحول در شناسایی و پیشگیری از خطر خودکشی با استفاده از هوش مصنوعی و یادگیری ماشین: مرور نظام‌مند Transforming Suicide Risk Detection and Prevention through Artificial Intelligence and Machine Learning: A Systematic Review 1 1 اهداف: با توجه به رشد روزافزون استفاده از داده‌های دیجیتال و ابزارهای محاسباتی در حوزه سلامت روان، ضرورت مرور شواهد موجود در زمینه بهره‌گیری از فناوری‌های نوین بیش از پیش احساس می‌شود. پژوهش مروری حاضر با هدف بررسی تحول در شناسایی و پیشگیری از خطر خودکشی با استفاده از هوش مصنوعی و الگوریتم‌های یادگیری ماشین انجام شد. مواد و روشها: از طریق مطالعه مروری نظام‌مند، کلیه مقالات منتخب بر اساس کلمات کلیدی مرتبط در پایگاه‌های اطلاعاتی گوگل اسکالر، پاب‌مد، پروکوئست، امبیس، سایک‌اینفو، وب آو ساینس، سیناهل و اسکوپوس در بازه زمانی ژانویه 2014 تا سپتامبر ۲۰۲۵ توسط نویسندگان پژوهش جمع‌آوری و ارزیابی شدند. در مجموع، 751 مقاله منتشرشده به زبان انگلیسی مطابق با معیارهای ورود مشخص و با استفاده از چک‌لیست استاندارد ارزیابی کیفیت، بر اساس راهنمای PRISMA گزارش‌دهی شدند. پس از انجام ارزیابی کیفی جامع، 25 مقاله منتخب که از بالاترین کیفیت برخوردار بودند، مورد مطالعه قرار گرفتند. یافته‌ها: داده‌های مورد استفاده شامل پیام‌های متنی، شبکه‌های اجتماعی، سوابق بالینی الکترونیک و یادداشت‌های روان‌پزشکی بود و حجم نمونه‌ها از چند صد تا میلیون‌ها رکورد متغیر بود. پژوهش‌ها از الگوریتم‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق شامل رگرسیون لجستیک، رندوم فارست، درخت تصمیم، XGBoost و شبکه‌های عصبی عمیق بهره بردند و دقت پیش‌بینی از ۶۵ تا بیش از ۹۵ درصد گزارش شد. عوامل پرخطر شامل اختلالات روان‌پزشکی، افسردگی، روش اقدام، وضعیت تأهل، تحصیلات پایین، بیکاری و انزوای اجتماعی بود و بهترین عملکرد مربوط به جنگل تصادفی و شبکه‌های عصبی عمیق بود. نتیجه‌گیری: هوش مصنوعی و الگوریتم‌های یادگیری ماشین توانستند الگوهای پیچیده خطر خودکشی را در داده‌های بالینی و شبکه‌های اجتماعی شناسایی کرده و پیش‌بینی زودهنگام را ممکن سازند. الگوریتم‌های جنگل تصادفی و شبکه‌های عصبی عمیق بالاترین دقت را ارائه کردند و ابزارهای عملی برای طراحی مداخلات پیشگیرانه فراهم کردند. 2 Objectives: Given the rapid growth of digital data and computational tools in mental health, there is an increasing need to systematically review the current evidence on the use of advanced technologies. This review aimed to examine the evolution of suicide risk identification and prevention through the application of artificial intelligence (AI) and machine learning (ML) algorithms. Methods: A systematic review was conducted by retrieving relevant articles from Google Scholar, PubMed, ProQuest, EMBASE, PsycINFO, Web of Science, CINAHL, and Scopus, covering the period from January 2014 to September 2025. In total, 751 articles published in English were identified according to the predefined inclusion criteria and were reported in accordance with the PRISMA guidelines. Following a comprehensive quality appraisal using a standardized checklist, 25 studies with the highest methodological quality were selected for final inclusion and detailed analysis. Results: The studies utilized diverse data sources, including text messages, social media platforms, electronic health records, and psychiatric clinical notes, with sample sizes ranging from a few hundred to several million records. AI and ML approaches applied included logistic regression, random forest, decision trees, XGBoost, and deep neural networks, with prediction accuracies ranging from 65% to over 95%. Key risk factors identified across studies included psychiatric disorders, depression, method of attempt, marital status, low education, unemployment, and social isolation. Random forest and deep neural networks consistently demonstrated the highest predictive performance. Conclusion: AI and ML algorithms can detect complex patterns of suicide risk in both clinical and social media data, enabling early prediction and timely intervention. Random forest and deep neural network models provided the highest accuracy and practical tools for designing effective preventive strategies. 0 0 2025/04/52025/03/22025/06/222025/01/42025/08/30 1404/6/8 2026/01/312026/04/202026/04/202026/06/62026/06/10 1405/3/20 فرزین باقری شیخانگفشه Farzin Bagheri Sheykhangafshe دکتری تخصصی روان‌شناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران farzinbagheri73@gmail.com خزر تاج بخش Khazar Tajbakhsh دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی، دانشگاه میلان-بیکوکا، میلان، ایتالیا. k.tajbakhsh@campus.unimib.it وحید صوابی نیری Vahid Savabi Niri کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اردبیل، اردبیل، ایران v.savabi@gmail.com فاطمه رمضانپور مرمتی Fatemeh Ramezanpour M ermeti کارشناسی ارشد، گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد ساری، ساری، ایران f.ramzanpour.psy@gmail.com آتوسا افسرپور Seyedeh Atousa Afsarpour کارشناسی ارشد، گروه روانشناسی اسلامی مثبت گرا، دانشگاه پیام نور، واحد بهشهر، بهشهر، ایران. a.afsarpour67@gmail.com Suicide Self-harm Suicide prevention Artificial intelligence Machine learning خودکشی آسیب به خود پیشگیری از خودکشی هوش مصنوعی یادگیری ماشین ## ##

تدوین و رواسازی پروتکل درمان بدنمند مبتنی بر پدیدار شناسی برای کاهش علایم شخص زدایی، واقعیت در اختلال شخصیت زدایی- واقعیت زدایی Development and Validation of a Phenomenology-Based Embodiment Protocol in Reducing Depersonalization, and Derealization in Individuals with Depersonalization-Derealization Disorder 1 1 چکیده زمینه و هدف: برای درمان اختلالات تجزیه ای بالآخص شخصیت زدایی، واقعیت زدایی از انواع مختلف رواندرمانی استفاده شده است. از جمله رواندرمانی سایکودینامیک،، رواندرمان شناختی-رفتاری، هیپنوتیزم درمانی، و رواندرمانی حمایتی اما بیشتر افراد به رواندرمانی های استاندارد پاسخ قوی نمی دهند. هدف پژوهش حاضر طراحی پروتکل منسجمی برای کاهش علایم در اختلال شخص زدایی-واقعیت زدایی است. روش: . از رویکرد نقشهریزی مداخله (IM) به منظور تنظیم و قاعدهمندسازی مراحل ساخت پروتکل، شده است نمونه مورد مطالعه برای طراحی اولیه پروتکل درمان بدنمند مبتنی بر پدیدارشناسی عبارت بودند از مدل های درمان بدنمند-پژوهش های خارجی و داخلی مرتبط با بدنمندی و متغیرهای مرتبط با آن و متغیرهای روان شناختی مرتبط با بدنمندی در اختلال شخص زدایی-واقعیت زدایی، همچنین استفاده از متخخصین که دارای مدرک دکتری روان شناسی و یک متخصص در حیطه ی فلسفه پدیدارشناسی هستند. ابزارهای مورد استفاده: پرسش نامه تناسب پذیری، امکان سنجی و روایی مختوایی و نسبت روایی محتوایی استفاده شد. نتایج: نتایج نشان داد که آزمون تناسب پذیری ، امکان سنجی، روایی محتوایی و سبت روایی محتوایی که توسط متخصصین نمره گذاری شده بود، معنادار بودند. نتیجه گیری: نتایج نشان داد که پروتکل درمان بدنمند مبتنی بر پدیدار شناسی بر کاهش علایم در افراد با اختلال شخص زدایی و واقعیت زدایی دارای روایی های مورد نظر است. کلیدواژه: درمان بدنمند، پدیدارشناسی، شخص زدایی، واقعیت زدایی 2 Background & Aim:Various psychotherapies, including psychodynamic, cognitive-behavioral, hypnotherapy, and supportive psychotherapy, have been employed to treat dissociative disorders, particularly depersonalization and derealization. However, many individuals do not respond strongly to standard psychotherapies. The present study aimed to design a coherent protocol to reduce symptoms of depersonalization, and derealization in individuals with Depersonalization-Derealization Disorder. Methods: From the approach of intervention mapping (IM) in order to regulate and regularize the steps of making the protocol, the sample studied for the initial design of the phenomenology-based physical therapy protocol was physical therapy models-external and internal studies related to physical fitness. and variables related to it and psychological variables related to physicality in depersonalization-derealization disorder, as well as the use of specialists who have a doctorate in psychology and an expert in the field of phenomenological philosophy. The tools used: the suitability, feasibility and validity questionnaire and the content validity ratio were used. Results: The results showed that the test of suitability,, feasibility, content validity and content validity test which were scored by experts were meaningful. Conclusion: The results showed that Phenomenology-Based Embodiment Protocol on reducing symptoms in people with depersonalization and derealization disorder has the desired validity. Keywords: Embodied therapy, phenomenology, depersonalization, derealization 0 0 2025/04/52025/03/22025/06/222025/01/42025/08/302025/05/31 1404/3/10 2026/01/312026/04/202026/04/202026/06/62026/06/102026/06/15 1405/3/25 بهمن متین پور bahman matinpoor دانشگاه شاهد حمید یعقوبی Hamid yaghubi دانشگاه شاهد رسول روشن Rasol roshan داتشگاه شاهد عباس بخشی پور Abass Bakhshipoor دانشگاه تبریز حجت الله فراهانی hajat farahani دانشگاه تربیت مدرس Development and Validation of a Phenomenology-Based Embodiment Protocol in Reducing Depersonalization and Derealization in Individuals with Depersonalization-Derealization Disorder کلیدواژه: درمان بدنمند پدیدارشناسی شخص زدایی واقعیت زدایی 1. APA. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders: DSM-5-TR: 5th Edition. American Psychiatric Association Publishing; 2022. https://www.amazon.com/Diagnostic-StatisticalDisorders-Revision-Dsm-5-tr/dp/0890425760##2. Sadock BJ, Sadock VA, editors. KAPLAN AND SADOCKS COMPREHENSIVE TEXTBOOK OF PSYCHIATRY 10ED 2 VOL SET (SAE) (Hardback .(2023. https://www.amazon.in/KAPLAN-SADOCKS-COMPREHENSIVE-TEXTBOOK-PSYCHIATRY/dp/9393553491##3. Hauke, G., & Kritikos, A. (Eds.). (2018). Embodiment in Psychotherapy: A Practitioner's Guide. Springer.(B) http://dx.doi.org/10.1080/14330237.2021.1903189##4. Carvalho GB, Damasio A. Interoception and the origin of feelings: A new synthesis. BioEssays. 2021 Jun;43(6):2000261. doi.org/10.1002/bies.202000261##5. Michal, M., Reuchlein, B., Adler, J., Reiner, I., Beutel, M. E., Vögele, C., ... & Schulz, A. (2014). Striking discrepancy of anomalous body experiences with normal interoceptive accuracy in depersonalization-derealization disorder. PloS one, 9(2), e89823. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0089823 https://doi.org/10.1371/journal.pone.0089823##6. Colombetti, G., & Ratcliffe, M. (2012). Bodily feeling in depersonalization: A phenomenological account. Emotion Review, 4(2), 145-150. http://dx.doi.org/10.1177/1754073911430131##7. Schmitz M, Bertsch K, Löffler A, Steinmann S, Herpertz SC, Bekrater-Bodmann R. Body connection mediates the relationship between traumatic childhood experiences and impaired emotion regulation in borderline personality disorder. Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation. 2021 May 17;8(1):17. 10.1186/s40479-021-00157-7##8. Millman LM, Terhune DB, Hunter EC, Orgs G. Towards a neurocognitive approach to dance movement therapy for mental health: A systematic review. Clinical Psychology & Psychotherapy. 2021 Jan;28(1):24-38. https://doi.org/10.1002/cpp.2490##9. Benoot C, Bilsen J. An auto-ethnographic study of the disembodied experience of a novice researcher doing qualitative cancer research. Qualitative health research. 2016 Mar;26(4):482-9. 10.1177/1049732315616625##10. Doak CC. Teaching patients with low literacy skills. ##11. Eldredge LK, Markham CM, Ruiter RA, Fernández ME, Kok G, Parcel GS. Planning health promotion programs: an intervention mapping approach. John Wiley & Sons; 2016 Feb 1. ISBN: -978-1119035497##12. Shalani B, Azadfallah P, Farahani H, Roshan R, Esrafilian F. Practical Steps in Designing Therapeutic, Interventional and Educational Packages in Psychological Researches: Intervention Mapping Approach. Clinical Psychology and Personality. 2022 Aug 23;20(1):177-97. https://doi.org/10.22070/cpap.2022.16313.1235##13. Collins D. Pretesting survey instruments: an overview of cognitive methods. Quality of life research. 2003 May;12:229-38 10.1023/a:1023254226592.##14. Saw SM, Ng TP. The design and assessment of questionnaires in clinical research. Singapore medical journal. 2001 Mar 1;42(3):131-5. 2001 Mar;42(3):131-5.##15. Michal M, Koechel A, Canterino M, Adler J, Reiner I, Vossel G, Beutel ME, Gamer M. Depersonalization disorder: disconnection of cognitive evaluation from autonomic responses to emotional stimuli. PloS one. 2013 Sep 13;8(9):e74331. 10.1371/journal.pone.0074331##16. Sedeño L, Couto B, Melloni M, Canales-Johnson A, Yoris A, Baez S, Esteves S, Velásquez M, Barttfeld P, Sigman M, Kichic R. How do you feel when you can't feel your body? Interoception, functional connectivity and emotional processing in depersonalization-derealization disorder. PloS one. 2014 Jun 26;9(6):e98769. 10.1371/journal.pone.0098769##17. Saini F, Ponzo S, Silvestrin F, Fotopoulou A, David AS. Depersonalization disorder as a systematic downregulation of interoceptive signals. Scientific Reports. 2022 Dec 21;12(1):22123. 10.1038/s41598-022-22277-y##18. Millman LM, Hunter EC, Terhune DB, Orgs G. Online structured dance/movement therapy reduces bodily detachment in depersonalization-derealization disorder. Complementary therapies in clinical practice. 2023 May 1;51:101749. 10.1016/j.ctcp.2023.101749##19. Aardema F, O'Connor K, Côté S, Taillon A. Virtual reality induces dissociation and lowers sense of presence in objective reality. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking. 2010 Aug 1;13(4):429-35. 10.1089/cyber.2009.0164##20. Schulz A, Vögele C. Interoception and stress. Frontiers in psychology. 2015 Jul 20;6:993.Glenberg AM. Embodiment as a unifying perspective for psychology. Wiley interdisciplinary reviews: Cognitive science. 2010 Jul;1(4):586-96. 10.1097/PSY.0000000000000195##21. Weiner E, McKay D. A preliminary evaluation of repeated exposure for depersonalization and derealization. Behavior Modification. 2013 Mar;37(2):226-42. 10.1177/0145445512461651##22. Cathey AJ, Zettle RD. The Development of Novel Interoceptive Exposure Methods for Inducing Derealization and Depersonalization Symptoms. Journal of Cognitive Psychotherapy. 2016 Dec 1;30(4). 10.1891/0889-8391.30.4.223##23. Ciaunica A, Seth A, Limanowski J, Hesp C, Friston KJ. I overthink—Therefore I am not: An active inference account of altered sense of self and agency in depersonalisation disorder. Consciousness and cognition. 2022 May 1;101:103320. 10.1016/j.concog.2022.103320##1. APA. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders: DSM-5-TR: 5th Edition. American Psychiatric Association Publishing; 2022. https://www.amazon.com/Diagnostic-StatisticalDisorders-Revision-Dsm-5-tr/dp/0890425760##2. Sadock BJ, Sadock VA, editors. KAPLAN AND SADOCKS COMPREHENSIVE TEXTBOOK OF PSYCHIATRY 10ED 2 VOL SET (SAE) (Hardback .(2023. https://www.amazon.in/KAPLAN-SADOCKS-COMPREHENSIVE-TEXTBOOK-PSYCHIATRY/dp/9393553491##3. Hauke, G., & Kritikos, A. (Eds.). (2018). Embodiment in Psychotherapy: A Practitioner's Guide. Springer.(B) http://dx.doi.org/10.1080/14330237.2021.1903189##4. Carvalho GB, Damasio A. Interoception and the origin of feelings: A new synthesis. BioEssays. 2021 Jun;43(6):2000261. doi.org/10.1002/bies.202000261##5. Michal, M., Reuchlein, B., Adler, J., Reiner, I., Beutel, M. E., Vögele, C., ... & Schulz, A. (2014). Striking discrepancy of anomalous body experiences with normal interoceptive accuracy in depersonalization-derealization disorder. PloS one, 9(2), e89823. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0089823 https://doi.org/10.1371/journal.pone.0089823##6. Colombetti, G., & Ratcliffe, M. (2012). Bodily feeling in depersonalization: A phenomenological account. Emotion Review, 4(2), 145-150. http://dx.doi.org/10.1177/1754073911430131##7. Schmitz M, Bertsch K, Löffler A, Steinmann S, Herpertz SC, Bekrater-Bodmann R. Body connection mediates the relationship between traumatic childhood experiences and impaired emotion regulation in borderline personality disorder. Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation. 2021 May 17;8(1):17. 10.1186/s40479-021-00157-7##8. Millman LM, Terhune DB, Hunter EC, Orgs G. Towards a neurocognitive approach to dance movement therapy for mental health: A systematic review. Clinical Psychology & Psychotherapy. 2021 Jan;28(1):24-38. https://doi.org/10.1002/cpp.2490##9. Benoot C, Bilsen J. An auto-ethnographic study of the disembodied experience of a novice researcher doing qualitative cancer research. Qualitative health research. 2016 Mar;26(4):482-9. 10.1177/1049732315616625##10. Doak CC. Teaching patients with low literacy skills. ##11. Eldredge LK, Markham CM, Ruiter RA, Fernández ME, Kok G, Parcel GS. Planning health promotion programs: an intervention mapping approach. John Wiley & Sons; 2016 Feb 1. ISBN: -978-1119035497##12. Shalani B, Azadfallah P, Farahani H, Roshan R, Esrafilian F. Practical Steps in Designing Therapeutic, Interventional and Educational Packages in Psychological Researches: Intervention Mapping Approach. Clinical Psychology and Personality. 2022 Aug 23;20(1):177-97. https://doi.org/10.22070/cpap.2022.16313.1235##13. Collins D. Pretesting survey instruments: an overview of cognitive methods. Quality of life research. 2003 May;12:229-38 10.1023/a:1023254226592.##14. Saw SM, Ng TP. The design and assessment of questionnaires in clinical research. Singapore medical journal. 2001 Mar 1;42(3):131-5. 2001 Mar;42(3):131-5.##15. Michal M, Koechel A, Canterino M, Adler J, Reiner I, Vossel G, Beutel ME, Gamer M. Depersonalization disorder: disconnection of cognitive evaluation from autonomic responses to emotional stimuli. PloS one. 2013 Sep 13;8(9):e74331. 10.1371/journal.pone.0074331##16. Sedeño L, Couto B, Melloni M, Canales-Johnson A, Yoris A, Baez S, Esteves S, Velásquez M, Barttfeld P, Sigman M, Kichic R. How do you feel when you can't feel your body? Interoception, functional connectivity and emotional processing in depersonalization-derealization disorder. PloS one. 2014 Jun 26;9(6):e98769. 10.1371/journal.pone.0098769##17. Saini F, Ponzo S, Silvestrin F, Fotopoulou A, David AS. Depersonalization disorder as a systematic downregulation of interoceptive signals. Scientific Reports. 2022 Dec 21;12(1):22123. 10.1038/s41598-022-22277-y##18. Millman LM, Hunter EC, Terhune DB, Orgs G. Online structured dance/movement therapy reduces bodily detachment in depersonalization-derealization disorder. Complementary therapies in clinical practice. 2023 May 1;51:101749. 10.1016/j.ctcp.2023.101749##19. Aardema F, O'Connor K, Côté S, Taillon A. Virtual reality induces dissociation and lowers sense of presence in objective reality. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking. 2010 Aug 1;13(4):429-35. 10.1089/cyber.2009.0164##20. Schulz A, Vögele C. Interoception and stress. Frontiers in psychology. 2015 Jul 20;6:993.Glenberg AM. Embodiment as a unifying perspective for psychology. Wiley interdisciplinary reviews: Cognitive science. 2010 Jul;1(4):586-96. 10.1097/PSY.0000000000000195##21. Weiner E, McKay D. A preliminary evaluation of repeated exposure for depersonalization and derealization. Behavior Modification. 2013 Mar;37(2):226-42. 10.1177/0145445512461651##22. Cathey AJ, Zettle RD. The Development of Novel Interoceptive Exposure Methods for Inducing Derealization and Depersonalization Symptoms. Journal of Cognitive Psychotherapy. 2016 Dec 1;30(4). 10.1891/0889-8391.30.4.223##23. Ciaunica A, Seth A, Limanowski J, Hesp C, Friston KJ. I overthink—Therefore I am not: An active inference account of altered sense of self and agency in depersonalisation disorder. Consciousness and cognition. 2022 May ##

بررسی ارتباط مرکزیت رویداد و رشد پس از سانحه با نقش میانجی تاب آوری و نشخوار فکری در زنان مبتلا به سرطان پستان The Relationship Between Event Centrality and Post-Traumatic Growth in Women with Breast Cancer: The Mediating Role of Resilience and Rumination 1 1 هدف : هدف این مطالعه بررسی ارتباط مرکزیت رویداد و رشد پس از سانحه با نقش میانجی تاب آوری و نشخوار فکری در بانوان مبتلا به سرطان پستان مراجعه کننده به بیمارستان های امید و امام رضای مشهد است. روش پژوهش : این مطالعه مقطعی و به شیوه معادلات ساختاری است. جامعه آماری، زنان مبتلا به سرطان پستان که به بیمارستان های امید و امام رضا در شهر مشهد در سال ۱۴۰۳-1402 مراجعه کردند. ۱۱۰ نفر با روش نمونه گیری هدفمند وارد مطالعه شدند. پرسشنامه ها شامل پرسشنامه مرکزیت رویداد برنتسن و روبین (۲۰۰۶)، پرسشنامه رشد پس از سانحه تدسچی (۲۰۰۶)، پرسشنامه تاب آوری کانر و دیویدسون (۲۰۰۳) و پرسشنامه نشخوار فکری کان و همکاران (۲۰۱۱) می‌باشد. آنالیز داده ها با استفاده از نرم افزار های SPSS 25 و Smart PLS 4 صورت گرفته و به کمک شاخص های آمار توصیفی و مدل سازی معادلات ساختاری انجام شده است. یافته ها : تاب ‌آوری به عنوان یک میانجی مؤثر، ارتباط بین مرکزیت رویداد و رشد پس از سانحه را تسهیل می‌کند. نتایج مرتبط با نشخوار فکری نشان داد که نشخوار فکری خواسته می‌تواند از طریق تأثیر بر تاب ‌آوری، به صورت غیرمستقیم بر رشد پس از سانحه تأثیر بگذارد، در حالی که نشخوار فکری ناخواسته تأثیر معناداری در این زمینه نداشت. نتیجه گیری : در مجموع، تاب‌ آوری نقش کلیدی در تسهیل رشد پس از سانحه در زنان مبتلا به سرطان پستان دارد. نشخوار فکری خواسته می‌تواند به صورت غیرمستقیم و از طریق تأثیر بر تاب ‌آوری، بر رشد پس از سانحه تأثیرگذار باشد. 2 Objective: The aim of this study was to examine the relationship between event centrality and post-traumatic growth, with the mediating roles of resilience and rumination, among women diagnosed with breast cancer who were referred to Omid and Imam Reza hospitals in Mashhad. Method: This cross-sectional study employed a structural equation modeling approach. The statistical population consisted of women with breast cancer who visited Omid and Imam Reza hospitals in Mashhad during the year 2023–2024. A total of 110 participants were selected using purposive sampling. Data were collected using the Event Centrality Questionnaire by Berntsen and Rubin (2006), the Post-Traumatic Growth Inventory by Tedeschi (2006), the Connor-Davidson Resilience Scale (2003), and the Rumination Questionnaire by Cann et al. (2011). Data analysis was conducted using SPSS 25 and Smart PLS 4, employing descriptive statistics and structural equation modeling. Results: Resilience served as an effective mediator, facilitating the relationship between event centrality and post-traumatic growth. Findings related to rumination indicated that deliberate rumination could indirectly influence post-traumatic growth by affecting resilience, whereas intrusive rumination did not show a significant effect in this regard. Conclusion: Overall, resilience plays a key role in facilitating post-traumatic growth among women with breast cancer. Deliberate rumination may indirectly influence post-traumatic growth by enhancing resilience. 0 0 2025/04/52025/03/22025/06/222025/01/42025/08/302025/05/312025/08/2 1404/5/11 2026/01/312026/04/202026/04/202026/06/62026/06/102026/06/152026/07/13 1405/4/22 سعیده ناجی راد saeedeh naji rad psy.najirad@gmail.com مهدی امیری mahdi amiri amirime@mums.ac.ir الهام طاهری elham taheri taheriem@mums.ac.ir Post-traumatic growth resilience rumination event centrality breast cancer رشد پس از سانحه مرکزیت رویداد تاب آوری نشخوار فکری سرطان پستان ## ##

مقایسه اثربخشی تحریک مکرر مغناطیسی مغز، بازتوانی شناختی و مداخله ترکیبی آن‌ها بر عملکردهای اجرایی، وسوسه مصرف و شاخص‌های نوروفیزیولوژیکی در اختلال مصرف حشیش Comparative Efficacy of Repetitive Transcranial Magnetic Stimulation, Cognitive Rehabilitation, and Their Combined Intervention on Executive Functions, Craving, and Neurophysiological Indices in Cannabis Use Disorder 1 1 اهداف: اختلال مصرف حشیش با وسوسه شدید مصرف و نقص در عملکردهای اجرایی، از جمله کنترل بازداری و انعطاف‌پذیری شناختی، همراه است؛ دو عاملی که می‌توانند در قالب چرخه‌ای متقابل موجب تداوم مصرف و افزایش احتمال عود شوند. پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی تحریک مکرر مغناطیسی مغز (rTMS)، بازتوانی شناختی رایانه‌ای (CR) و مداخله ترکیبی آن‌ها بر عملکردهای اجرایی، وسوسه مصرف و شاخص‌های نوروفیزیولوژیکی در افراد مبتلا به اختلال مصرف حشیش انجام شد. مواد و روش‌ها: این پژوهش یک کارآزمایی تصادفی کنترل‌شده با طرح فاکتوریل 2×2 بود. چهل فرد مبتلا به اختلال مصرف حشیش، با میانگین سنی 32.4±5.6 سال، به‌صورت تصادفی در چهار گروه مداخله ترکیبی rTMS+CR، فقط rTMS، فقط CR و کنترل قرار گرفتند. مداخلات طی چهار هفته و در 20 جلسه اجرا شد. عملکردهای اجرایی، وسوسه مصرف و شاخص‌های الکتروانسفالوگرافی کمی در سه مرحله خط پایه، پایان هفته چهارم و پیگیری هفته هشتم ارزیابی شدند. داده‌ها با استفاده از تحلیل واریانس آمیخته و تحلیل واریانس فاکتوریل دوطرفه تجزیه‌وتحلیل شدند. یافته‌ها: گروه مداخله ترکیبی بیشترین بهبود را در کنترل بازداری بر اساس آزمون استروپ (F(6,72)=6.45, p<0.001, ηp²=0.30) و انعطاف‌پذیری شناختی بر اساس آزمون TMT-B (F(6,72)=7.12, p<0.001, ηp²=0.37) نشان داد. وسوسه مصرف در گروه ترکیبی حدود 20 درصد کاهش یافت که بیشتر از گروه فقط CR با 12.9 درصد، گروه فقط rTMS با 4.7 درصد و گروه کنترل با 3.5 درصد بود. در شاخص‌های QEEG، افزایش معناداری در توان تتا، بتا و گاما در نواحی پیش‌پیشانی و پیشانی و افزایش پایدار توان آلفا در ناحیه آهیانه‌ای مشاهده شد. همچنین، اتصال عملکردی باند دلتا میان نواحی پیشانی و آهیانه‌ای در گروه ترکیبی تقویت شد و بخشی از این تغییرات در پیگیری چهار هفته‌ای نیز پایدار ماند. بااین‌حال، در تحلیل فاکتوریل، اثر تعاملی rTMS×CR فقط برای توان آلفای آهیانه‌ای معنادار بود (F(1,36)=4.63, p=0.038, ηp²=0.11) و برای وسوسه مصرف، استروپ و TMT-B به سطح معناداری نرسید. نتیجه‌گیری: مداخله ترکیبی rTMS و بازتوانی شناختی در مقایسه با هر یک از مداخلات به‌تنهایی با بهبود بیشتر شاخص‌های نوروفیزیولوژیکی، عملکردهای اجرایی و وسوسه مصرف همراه بود. بااین‌حال، شواهد آماری هم‌افزایی به توان آلفای آهیانه‌ای محدود بود و برتری مشاهده‌شده در پیامدهای رفتاری را نمی‌توان به‌طور قطعی به هم‌افزایی دو مداخله نسبت داد. با توجه به حجم نمونه محدود و نبود سنجش عینی مصرف واقعی حشیش، تأیید این یافته‌ها به مطالعاتی با حجم نمونه بیشتر، پیگیری طولانی‌تر و سنجش‌های زیستی مصرف نیاز دارد. 2 Objectives: Cannabis use disorder is characterized by intense craving and impairments in executive functions, including inhibitory control and cognitive flexibility. These two factors may interact in a reciprocal cycle that sustains substance use and increases the risk of relapse. The present study aimed to compare the efficacy of repetitive transcranial magnetic stimulation (rTMS), computerized cognitive rehabilitation (CR), and their combined intervention on executive functions, craving, and neurophysiological indices in individuals with cannabis use disorder. Materials and Methods: This study was conducted as a randomized controlled trial with a 2×2 factorial design. Forty individuals with cannabis use disorder, with a mean age of 32.4±5.6 years, were randomly assigned to four groups: combined rTMS+CR, rTMS only, CR only, and control. The interventions were delivered over four weeks in 20 sessions. Executive functions, craving, and quantitative electroencephalographic indices were assessed at baseline, at the end of Week 4, and at the Week 8 follow-up. Data were analyzed using mixed-design analysis of variance and two-way factorial analysis of variance. Results: The combined intervention group showed the greatest improvement in inhibitory control, as measured by the Stroop test (F(6,72)=6.45, p<0.001, ηp²=0.30), and in cognitive flexibility, as measured by the Trail Making Test-Part B (F(6,72)=7.12, p<0.001, ηp²=0.37). Craving decreased by approximately 20% in the combined group, compared with 12.9% in the CR-only group, 4.7% in the rTMS-only group, and 3.5% in the control group. QEEG findings showed significant increases in theta, beta, and gamma power in prefrontal and frontal regions, together with a sustained increase in parietal alpha power. Delta-band functional connectivity between frontal and parietal regions was also strengthened in the combined group, and some of these changes persisted at the four-week follow-up. However, in the factorial analysis, the rTMS×CR interaction was statistically significant only for parietal alpha power (F(1,36)=4.63, p=0.038, ηp²=0.11) and did not reach statistical significance for craving, Stroop performance, or TMT-B performance. Conclusion: The combined rTMS and cognitive rehabilitation intervention was associated with greater improvements in neurophysiological indices, executive functions, and craving than either intervention alone. Nevertheless, statistical evidence of synergy was limited to parietal alpha power, and the observed superiority in behavioral outcomes cannot be interpreted as definitive evidence of a synergistic effect. Given the small sample size and the absence of objective measures of actual cannabis consumption, these findings should be confirmed in larger studies with longer follow-up periods and biological verification of substance use. 0 0 2025/04/52025/03/22025/06/222025/01/42025/08/302025/05/312025/08/22025/11/5 1404/8/14 2026/01/312026/04/202026/04/202026/06/62026/06/102026/06/152026/07/132026/07/19 1405/4/28 فرحناز محمدقزل‌ایاغ Farahnaz Mohammad_Ghezelayagh گروه مطالعات اعتیاد، دانشکدۀ علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران farahnazghezelayagh@gmail.com محسن روشن پژوه Mohsen Roshanpajouh گروه مطالعات اعتیاد، دانشکدۀ علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران roshanpajouh@gmail.com رضا آرزومندان Reza Arezoomandan گروه مطالعات اعتیاد، دانشکدۀ علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Arezoomandan.r@iums.ac.ir محمدرضا پیرمرادی Mohammadreza Pirmoradi گروه روان‌شناسی بالینی، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران. Pirmoradi.mr@iums.ac.ir Cannabis use disorder repetitive transcranial magnetic stimulation cognitive rehabilitation executive functions craving quantitative electroencephalography اختلال مصرف حشیش تحریک مکرر مغناطیسی مغز (rTMS) بازتوانی شناختی کنترل اجرایی وسوسه مصرف انعطاف‌پذیری عصبی (نوروپلاستیسیتی) الکتروانسفالوگرافی (نوار مغزی) [1] Rostam-Abadi Y, Gholami J, Amin-Esmaeili M, Baheshmat S, Hamzehzadeh M, Rafiemanesh H, et al. Evidence for an increase in cannabis use in Iran - A systematic review and trend analysis. PLoS One. 2021;16(8):e0256563.##[2] Rostam-Abadi Y, Amin-Esmaeili M, Baheshmat S, Mohammad Aghaei A, Gholami J, Rahimi-Movaghar A. A Six-Year Follow-up of People Who Use Cannabis in Iran - A Case Series. Addict Health. 2023;15(1):71-6.##[3] Shah K, Farwa UE, Vanaparti A, Patel S, Kanumuri M, Vashishth O, et al. Global epidemiology of cannabis use disorders and its trend from 1990 to 2019: Benchmarking analysis of the global burden of disease study. J Family Med Prim Care. 2024;13(3):881-9.##[4] Le Foll B, Tang VM, Rueda S, Trick LV, Boileau I. Cannabis use disorder: from neurobiology to treatment. The Journal of Clinical Investigation. 2024;134(20).##[5] Petrilli K, Ofori S, Hines L, Taylor G, Adams S, Freeman TP. Association of cannabis potency with mental ill health and addiction: a systematic review. The Lancet Psychiatry. 2022;9(9):736-50.##[6] American Psychiatric A. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5 ed. Arlington, VA: American Psychiatric Publishing; 2013.##[7] 7. Queiroz APS, Pozzolo Pedro MO, Waisman Campos M, Torales J, Ventriglio A, Castaldelli-Maia JM. Cognitive Effects of Cannabis Use: A Comprehensive Review Across Domains. Neurol Int. 2025;17(7).##[8] Gowin JL, Ellingson JM, Karoly HC, Manza P, Ross JM, Sloan ME, et al. Brain Function Outcomes of Recent and Lifetime Cannabis Use. JAMA Network Open. 2025;8(1):e2457069-e.##[9] Chirokoff V, Berthoz S, Fatseas M, Misdrahi D, Dupuy M, Abdallah M, et al. Identifying the role of (dis)inhibition in the vicious cycle of substance use through ecological momentary assessment and resting-state fMRI. Translational Psychiatry. 2024;14(1):260.##[10] Kakko J, Alho H, Baldacchino A, Molina R, Nava FA, Shaya G. Craving in Opioid Use Disorder: From Neurobiology to Clinical Practice. Frontiers in Psychiatry. 2019;Volume 10 - 2019.##[11] Rezayof A, Ghasemzadeh Z, Sahafi OH. Addictive drugs modify neurogenesis, synaptogenesis and synaptic plasticity to impair memory formation through neurotransmitter imbalances and signaling dysfunction. Neurochem Int. 2023;169:105572.##[12] Petker T, Owens MM, Amlung MT, Oshri A, Sweet LH, MacKillop J. Cannabis involvement and neuropsychological performance: findings from the Human Connectome Project. J Psychiatry Neurosci. 2019;44(6):414-22.##[13] Verdejo-Garcia A, Garcia-Fernandez G, Dom G. Cognition and addiction Dialogues Clin Neurosci. 2019;21(3):281-90.##[14] Nardo T, Batchelor J, Berry J, Francis H, Jafar D, Borchard T. Cognitive Remediation as an Adjunct Treatment for Substance Use Disorders: A Systematic Review. Neuropsychol Rev. 2022;32(1):161-91.##[15] Caetano T, Pinho MS, Ramadas E, Clara C, Areosa T, Dixe MDA. Cognitive Training Effectiveness on Memory, Executive Functioning, and Processing Speed in Individuals With Substance Use Disorders: A Systematic Review. Front Psychol. 2021;12:730165.##[16] Volkow ND, Koob GF, McLellan AT. Neurobiologic Advances from the Brain Disease Model of Addiction. N Engl J Med. 2016;374(4):363-71.##[17] Fang Y, Sun Y, Liu Y, Liu T, Hao W, Liao Y. Neurobiological mechanisms and related clinical treatment of addiction: A review. Psychoradiology. 2022;2.##[18] Liston C, Chen AC, Zebley BD, Drysdale AT, Gordon R, Leuchter B, et al. Default mode network mechanisms of transcranial magnetic stimulation in depression. Biol Psychiatry. 2014;76(7):517-26.##[19] Verdejo-Garcia A, Rezapour T, Giddens E, Khojasteh Zonoozi A, Rafei P, Berry J, et al. Cognitive training and remediation interventions for substance use disorders: a Delphi consensus study. Addiction. 2023;118(5):935-51.##[20] Herrmann CS, Demiralp T. Human EEG gamma oscillations in neuropsychiatric disorders. Clin Neurophysiol. 2005;116(12):2719-33.##[21] Coutin-Churchman P, Añez Y, Uzcátegui M, Alvarez L, Vergara F, Mendez L, Fleitas R. Quantitative spectral analysis of EEG in psychiatry revisited: drawing signs out of numbers in a clinical setting. Clin Neurophysiol. 2003;114(12):2294-306.##[22] Andriot T, Ohnmacht P, Vuilleumier P, Thorens G, Khazaal Y, Ginovart N, Ros T. Electrophysiological and behavioral correlates of cannabis use disorder. Cogn Affect Behav Neurosci. 2022;22(6):1421-31.##[23] Huang H, Botao Z, Jiang Y, Tang Y, Zhang T, Tang X, et al. Aberrant resting-state functional connectivity of salience network in first-episode schizophrenia. Brain Imaging Behav. 2020;14(5):1350-60.##[24] Xu Z, Liu X, Chen J, Zhang Y. Neural Correlates of Short-Video Application Addiction and Adolescents’ Executive Functions. Proceedings of the 2024 International Conference of the Learning Sciences (ICLS); Buffalo, NY, USA: International Society of the Learning Sciences (ISLS); 2024. p. 147-53.##[25] Khajehpour H, Makkiabadi B, Ekhtiari H, Bakht S, Noroozi A, Mohagheghian F. Disrupted resting-state brain functional network in methamphetamine abusers: A brain source space study by EEG. PLOS ONE. 2019;14:e0226249.##[26] Heishman SJ, Singleton EG, Liguori A. Marijuana Craving Questionnaire: development and initial validation of a self-report instrument. Addiction. 2001;96(7):1023-34.##[27] Cavanagh JF, Frank MJ. Frontal theta as a mechanism for cognitive control. Trends Cogn Sci. 2014;18(8):414-21.##[28] Ferez M, Luther L, Bonnefond M. Alpha-Beta oscillations implement inhibition of the ventral attention network during an attention task. bioRxiv. 2025:2025.08.03.668152.##[29] Juras L, Hromatko I, Vranic A. Parietal alpha and theta power predict cognitive training gains in middle-aged adults. Front Aging Neurosci. 2025;17:1530147.##[30] Zhozhikashvili N, Zakharov I, Ismatullina V, Feklicheva I, Malykh S, Arsalidou M. Parietal Alpha Oscillations: Cognitive Load and Mental Toughness. Brain Sciences. 2022;12(9):1135.##[31] Kawasaki M, Kitajo K, Yamaguchi Y. Dynamic links between theta executive functions and alpha storage buffers in auditory and visual working memory. Eur J Neurosci. 2010;31(9):1683-9.##[32] Yuk V, Urbain C, Anagnostou E, Taylor MJ. Frontoparietal Network Connectivity During an N-Back Task in Adults With Autism Spectrum Disorder. Frontiers in Psychiatry. 2020;Volume 11 - 2020.##[33] Harmony T. The functional significance of delta oscillations in cognitive processing. Frontiers in Integrative Neuroscience. 2013;Volume 7 - 2013.##[34] Januszko P, Gmaj B, Piotrowski T, Kopera M, Klimkiewicz A, Wnorowska A, et al. Delta resting-state functional connectivity in the cognitive control network as a prognostic factor for maintaining abstinence: An eLORETA preliminary study. Drug Alcohol Depend. 2021;218:108393.##[35] Friedman NP, Robbins TW. The role of prefrontal cortex in cognitive control and executive function. Neuropsychopharmacology. 2022;47(1):72-89.##[36] Bel-Bahar TS, Khan AA, Shaik RB, Parvaz MA. A scoping review of electroencephalographic (EEG) markers for tracking neurophysiological changes and predicting outcomes in substance use disorder treatment. Frontiers in Human Neuroscience. 2022;Volume 16 - 2022.##[37] Khalifa NR, Alabdulhadi Y, Vazquez P, Wun C, Zhang P. The use of combined cognitive training and non-invasive brain stimulation to modulate impulsivity in adult populations: a systematic review and meta-analysis of existing studies. Frontiers in Psychiatry. 2024;Volume 15 - 2024.##[38] Zhang J, Fong K, Ouyang R, Siu A, Kranz G. Effects of repetitive transcranial magnetic stimulation (rTMS) on craving and substance consumption in patients with substance dependence: A systematic review and meta‐analysis. Addiction. 2019;114.##[39] Alizadehgoradel J, Imani S, Nejati V, Vanderhasselt MA, Molaei B, Salehinejad MA, et al. Improved Executive Functions and Reduced Craving in Youths with Methamphetamine Addiction: Evidence from Combined Transcranial Direct Current Stimulation with Mindfulness Treatment. Clin Psychopharmacol Neurosci. 2021;19(4):653-68.##[40] Liu G, Xue B, Guan Y, Luo X. Effects of repetitive transcranial magnetic stimulation combined with cognitive training on cognitive function in patients with Alzheimer’s disease: a systematic review and meta-analysis. Frontiers in Aging Neuroscience. 2024;Volume 15 - 2023.##[41] Xu X, Xu M, Su Y, Cao TV, Nikolin S, Moffa A, et al. Efficacy of Repetitive Transcranial Magnetic Stimulation (rTMS) Combined with Psychological Interventions: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Brain Sciences. 2023;13(12):1665.##[1] شمشیری م، دانش ع، هواسی ن، تاری مرادی آ. مقایسه اثربخشی توانبخشی شناختی رایانه‌ای با بازی‌درمانی شناختی-رفتاری بر بهبود کارکردهای اجرایی. مجله روانپزشکی و روانشناسی بالینی ایران.##[2] Rostam-Abadi Y, Gholami J, Amin-Esmaeili M, Baheshmat S, Hamzehzadeh M, Rafiemanesh H, et al. Evidence for an increase in cannabis use in Iran - A systematic review and trend analysis. PLoS One. 2021;16(8):e0256563.##[3] ##[4] Rostam-Abadi Y, Amin-Esmaeili M, Baheshmat S, Mohammad Aghaei A, Gholami J, Rahimi-Movaghar A. A Six-Year Follow-up of People Who Use Cannabis in Iran - A Case Series. Addict Health. 2023;15(1):71-6.##[5] Shah K, Farwa UE, Vanaparti A, Patel S, Kanumuri M, Vashishth O, et al. Global epidemiology of cannabis use disorders and its trend from 1990 to 2019: Benchmarking analysis of the global burden of disease study. J Family Med Prim Care. 2024;13(3):881-9.##[6] Le Foll B, Tang VM, Rueda S, Trick LV, Boileau I. Cannabis use disorder: from neurobiology to treatment. The Journal of Clinical Investigation. 2024;134(20).##[7] Petrilli K, Ofori S, Hines L, Taylor G, Adams S, Freeman TP. Association of cannabis potency with mental ill health and addiction: a systematic review. The Lancet Psychiatry. 2022;9(9):736-50.##[8] American Psychiatric A. Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5 ed. Arlington, VA: American Psychiatric Publishing; 2013.##[9] 7. Queiroz APS, Pozzolo Pedro MO, Waisman Campos M, Torales J, Ventriglio A, Castaldelli-Maia JM. Cognitive Effects of Cannabis Use: A Comprehensive Review Across Domains. Neurol Int. 2025;17(7).##[10] Gowin JL, Ellingson JM, Karoly HC, Manza P, Ross JM, Sloan ME, et al. Brain Function Outcomes of Recent and Lifetime Cannabis Use. JAMA Network Open. 2025;8(1):e2457069-e.##[11] Chirokoff V, Berthoz S, Fatseas M, Misdrahi D, Dupuy M, Abdallah M, et al. Identifying the role of (dis)inhibition in the vicious cycle of substance use through ecological momentary assessment and resting-state fMRI. Translational Psychiatry. 2024;14(1):260.##[12] Kakko J, Alho H, Baldacchino A, Molina R, Nava FA, Shaya G. Craving in Opioid Use Disorder: From Neurobiology to Clinical Practice. Frontiers in Psychiatry. 2019;Volume 10 - 2019.##[13] Rezayof A, Ghasemzadeh Z, Sahafi OH. Addictive drugs modify neurogenesis, synaptogenesis and synaptic plasticity to impair memory formation through neurotransmitter imbalances and signaling dysfunction. Neurochem Int. 2023;169:105572.##[14] Petker T, Owens MM, Amlung MT, Oshri A, Sweet LH, MacKillop J. Cannabis involvement and neuropsychological performance: findings from the Human Connectome Project. J Psychiatry Neurosci. 2019;44(6):414-22.##[15] Verdejo-Garcia A, Garcia-Fernandez G, Dom G. Cognition and addiction Dialogues Clin Neurosci. 2019;21(3):281-90.##[16] Nardo T, Batchelor J, Berry J, Francis H, Jafar D, Borchard T. Cognitive Remediation as an Adjunct Treatment for Substance Use Disorders: A Systematic Review. Neuropsychol Rev. 2022;32(1):161-91.##[17] Caetano T, Pinho MS, Ramadas E, Clara C, Areosa T, Dixe MDA. Cognitive Training Effectiveness on Memory, Executive Functioning, and Processing Speed in Individuals With Substance Use Disorders: A Systematic Review. Front Psychol. 2021;12:730165.##[18] Volkow ND, Koob GF, McLellan AT. Neurobiologic Advances from the Brain Disease Model of Addiction. N Engl J Med. 2016;374(4):363-71.##[19] Fang Y, Sun Y, Liu Y, Liu T, Hao W, Liao Y. Neurobiological mechanisms and related clinical treatment of addiction: A review. Psychoradiology. 2022;2.##[20] Liston C, Chen AC, Zebley BD, Drysdale AT, Gordon R, Leuchter B, et al. Default mode network mechanisms of transcranial magnetic stimulation in depression. Biol Psychiatry. 2014;76(7):517-26.##[21] Verdejo-Garcia A, Rezapour T, Giddens E, Khojasteh Zonoozi A, Rafei P, Berry J, et al. Cognitive training and remediation interventions for substance use disorders: a Delphi consensus study. Addiction. 2023;118(5):935-51.##[22] Herrmann CS, Demiralp T. Human EEG gamma oscillations in neuropsychiatric disorders. Clin Neurophysiol. 2005;116(12):2719-33.##[23] Coutin-Churchman P, Añez Y, Uzcátegui M, Alvarez L, Vergara F, Mendez L, Fleitas R. Quantitative spectral analysis of EEG in psychiatry revisited: drawing signs out of numbers in a clinical setting. Clin Neurophysiol. 2003;114(12):2294-306.##[24] Andriot T, Ohnmacht P, Vuilleumier P, Thorens G, Khazaal Y, Ginovart N, Ros T. Electrophysiological and behavioral correlates of cannabis use disorder. Cogn Affect Behav Neurosci. 2022;22(6):1421-31.##[25] Huang H, Botao Z, Jiang Y, Tang Y, Zhang T, Tang X, et al. Aberrant resting-state functional connectivity of salience network in first-episode schizophrenia. Brain Imaging Behav. 2020;14(5):1350-60.##[26] Xu Z, Liu X, Chen J, Zhang Y. Neural Correlates of Short-Video Application Addiction and Adolescents’ Executive Functions. Proceedings of the 2024 International Conference of the Learning Sciences (ICLS); Buffalo, NY, USA: International Society of the Learning Sciences (ISLS); 2024. p. 147-53.##[27] Khajehpour H, Makkiabadi B, Ekhtiari H, Bakht S, Noroozi A, Mohagheghian F. Disrupted resting-state brain functional network in methamphetamine abusers: A brain source space study by EEG. PLOS ONE. 2019;14:e0226249.##[28] Heishman SJ, Singleton EG, Liguori A. Marijuana Craving Questionnaire: development and initial validation of a self-report instrument. Addiction. 2001;96(7):1023-34.##[29] Cavanagh JF, Frank MJ. Frontal theta as a mechanism for cognitive control. Trends Cogn Sci. 2014;18(8):414-21.##[30] Ferez M, Luther L, Bonnefond M. Alpha-Beta oscillations implement inhibition of the ventral attention network during an attention task. bioRxiv. 2025:2025.08.03.668152.##[31] Juras L, Hromatko I, Vranic A. Parietal alpha and theta power predict cognitive training gains in middle-aged adults. Front Aging Neurosci. 2025;17:1530147.##[32] Zhozhikashvili N, Zakharov I, Ismatullina V, Feklicheva I, Malykh S, Arsalidou M. Parietal Alpha Oscillations: Cognitive Load and Mental Toughness. Brain Sciences. 2022;12(9):1135.##[33] Kawasaki M, Kitajo K, Yamaguchi Y. Dynamic links between theta executive functions and alpha storage buffers in auditory and visual working memory. Eur J Neurosci. 2010;31(9):1683-9.##[34] Yuk V, Urbain C, Anagnostou E, Taylor MJ. Frontoparietal Network Connectivity During an N-Back Task in Adults With Autism Spectrum Disorder. Frontiers in Psychiatry. 2020;Volume 11 - 2020.##[35] Harmony T. The functional significance of delta oscillations in cognitive processing. Frontiers in Integrative Neuroscience. 2013;Volume 7 - 2013.##[36] Januszko P, Gmaj B, Piotrowski T, Kopera M, Klimkiewicz A, Wnorowska A, et al. Delta resting-state functional connectivity in the cognitive control network as a prognostic factor for maintaining abstinence: An eLORETA preliminary study. Drug Alcohol Depend. 2021;218:108393.##[37] Friedman NP, Robbins TW. The role of prefrontal cortex in cognitive control and executive function. Neuropsychopharmacology. 2022;47(1):72-89.##[38] Bel-Bahar TS, Khan AA, Shaik RB, Parvaz MA. A scoping review of electroencephalographic (EEG) markers for tracking neurophysiological changes and predicting outcomes in substance use disorder treatment. Frontiers in Human Neuroscience. 2022;Volume 16 - 2022.##[39] Khalifa NR, Alabdulhadi Y, Vazquez P, Wun C, Zhang P. The use of combined cognitive training and non-invasive brain stimulation to modulate impulsivity in adult populations: a systematic review and meta-analysis of existing studies. Frontiers in Psychiatry. 2024;Volume 15 - 2024.##[40] Zhang J, Fong K, Ouyang R, Siu A, Kranz G. Effects of repetitive transcranial magnetic stimulation (rTMS) on craving and substance consumption in patients with substance dependence: A systematic review and meta‐analysis. Addiction. 2019;114.##[41] Alizadehgoradel J, Imani S, Nejati V, Vanderhasselt MA, Molaei B, Salehinejad MA, et al. Improved Executive Functions and Reduced Craving in Youths with Methamphetamine Addiction: Evidence from Combined Transcranial Direct Current Stimulation with Mindfulness Treatment. Clin Psychopharmacol Neurosci. 2021;19(4):653-68.##[42] Liu G, Xue B, Guan Y, Luo X. Effects of repetitive transcranial magnetic stimulation combined with cognitive training on cognitive function in patients with Alzheimer’s disease: a systematic review and meta-analysis. Frontiers in Aging Neuroscience. 2024;Volume 15 - 2023.##[43] Xu X, Xu M, Su Y, Cao TV, Nikolin S, Moffa A, et al. Efficacy of Repetitive Transcranial Magnetic Stimulation (rTMS) Combined with Psychological Interventions: A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials. Brain Sciences. 2023;13(12):1665.##[44] Sahlem GL, Kim B, Baker NL, Wong BL, Caruso MA, Campbell LA, et al. A preliminary randomized controlled trial of repetitive transcranial magnetic stimulation applied to the left dorsolateral prefrontal cortex in treatment seeking participants with cannabis use disorder. Drug Alcohol Depend. 2024;254:111035.##[45] Bel-Bahar TS, Khan AA, Shaik RB, Parvaz MA. A scoping review of electroencephalographic (EEG) markers for tracking neurophysiological changes and predicting outcomes in substance use disorder treatment. Front Hum Neurosci. 2022;16:995534.##[46] Bidzinski KK, Lowe DJE, Sanches M, Sorkhou M, Boileau I, Kiang M, et al. Neurocognitive moderation of repetitive transcranial magnetic stimulation (rTMS) effects on cannabis use in schizophrenia: a preliminary analysis. Schizophrenia (Heidelb). 2022;8:99.##[47] Estrada-Medina R, Briones-Llamoctanta BE and Turpo-Chaparro JE (2026) Neuroplasticity and recovery of the brain affected by substance use disorder: multilevel mechanisms and new therapeutic strategies (2020–2025). Front. Mol. Neurosci. 19:1760387. doi: 10.3389/fnmol.2026.1760387 ##