fa ضرورت تبیین ملاحظات حقوقی و تدوین مداخلات قضایی-انتظامی با رویکرد کاهش آسیب‌های بهداشتی-اجتماعی در پاتوق‌های مواد مخدر ایران: یک مطالعه کیفی روانپزشکی و روانشناسی Psychiatry and Psychology پژوهشي اصيل Original Research <strong>اهداف</strong> هدف این مطالعه، واکاوی ملاحظات قانونی و مداخلات قضایی&ndash;انتظامی از منظر کارشناسان امر بود که برای مدیریت و یا کاهش آسیب‌های بهداشتی و اجتماعی مرتبط با پاتوق‌های مواد مورد نیاز است.<br> <strong>مواد و روش ها</strong> این پژوهش یک مطالعه کیفی بود که با رویکرد تحلیل محتوا در شهر تهران، مرکز ایران، با روش نمونه‌گیری هدفمند در سال 1402 انجام شد. مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۱۳ مطلع کلیدی شامل ۵ ارائه‌دهنده خدمات درمان و کاهش آسیب، ۴ افسر پلیس، ۲ وکیل و ۲ قاضی تا رسیدن به حد اشباع انجام شد. داده‌ها با کمک نرم‌افزار MAXQDA نسخه ۱۰ تجزیه‌وتحلیل و روایی داده‌ها براساس معیار کچ تأیید شد.<br> <strong>یافته ها</strong> تبیین ویژگی‌های پاتوق‌های مواد متناسب با شرایط ایران مهم‌ترین یافته بود. از دیدگاه غالب کارشناسان، تلاش برای محو پاتوق‌ها، درمقابل برخی دست‌اندرکاران که بر آن اصرار دارند، هزینه‌بر و غیرضروری ویا غیرممکن مطرح شد و موافق مدیریت علمی این مکان‌ها با هدف کاهش آسیب‌های بهداشتی، اجتماعی و امنیتی بودند.<br> <strong>نتیجه گیری</strong> درخصوص وجود پاتوق‌های مواد دو رویکرد عمده وجود دارد. اول، بازبینی ترتیبات امنیتی، اجتماعی و مداخلات بهداشتی موجود در این مکان‌ها، دیگری، مقابله و تخریب این مکان‌ها است. نظر غالب فعالین حوزه مقابله با مواد مخدر و مستندات علمی نشان می‌دهد راهبرد مقابله و تخریب پاتوق‌ها کمکی به محو آن نمی‌کند بلکه به جابه‌جایی پاتوق‌ها منجر می‌شود که به تبع آن آسیب‌های امنیتی و بهداشتی افزایش می‌یابد و غیرقابل‌کنترل می‌گردد. <strong>Objectives </strong>The objective of this study was to examine legal considerations and law enforcement interventions from the perspective of experts, which are needed to manage or reduce health and social harms related to open drug scenes (ODS).<br> <strong>Methods </strong>This study was qualitative and was conducted using the content analysis method with a purposeful sampling method in Tehran City, Iran, in 2023. Semi-structured interviews were conducted with 13 key informants, including 5 treatment and harm reduction service providers, 4 police officers, 2 lawyers, and 2 judges, until saturation was reached. The data were analyzed using MAXQDA software, version 10, and the validity of the data was confirmed based on the Koch criteria.<br> <strong>Results </strong>The characteristics of ODS, tailored to the specific conditions of Iran, were among the most significant findings. According to most experts, efforts to eliminate these ODS were deemed costly, unnecessary, or even impossible. Therefore, they advocated for the scientific management of these locations to reduce health, social, and security-related harms. The main reasons for opposing the elimination of drug-related hotspots as a national strategy were primarily linked to the consequences of implementing Article 16 of the Anti-narcotics Law.<br> <strong>Conclusion </strong>There are two main approaches regarding the existence of material ODS. The first is to review the security, social, and health interventions in these places, and the other is to confront and destroy these places. Experience shows that the strategy of confronting and destroying ODS does not help eliminate them, but leads to the relocation of ODS, which increases security and health damages and becomes uncontrollable. اجرای قانون, مواد مخدر غیرقانونی, کاهش آسیب, پاتوق مرتبط با مواد مخدر Law enforcement, Illicit drugs, Harm Reduction, Drug-related hangout 0 0 http://ijpcp.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1659-2&slc_lang=fa&sid=1 Sahar Eshrati سحر عشرتی eshrati.s@gmail.com 1800319475328460029970 1800319475328460029970 No Department of Addiction, School of Behavioral Sciences and Mental Health (Tehran Institute of Psychiatry), Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. گروه اعتیاد، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان (انستیتو روان‌پزشکی تهران)، دانشگاه علوم‌پزشکی ایران، تهران، ایران. Mohammad Bagher SaberiZafarghandi محمد باقر صابری زفرقندی saberi.mb@iums.ac.ir 1800319475328460029971 1800319475328460029971 Yes Department of Addiction, School of Behavioral Sciences and Mental Health (Tehran Institute of Psychiatry), Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. گروه اعتیاد، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان (انستیتو روان‌پزشکی تهران)، دانشگاه علوم‌پزشکی ایران، تهران، ایران. Jafar Sarani Yaztappeh جعفر سارانی یازتپه sarani.jafar@yahoo.com 1800319475328460029972 1800319475328460029972 No Department of Clinical Psychology, School of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran. گروه روانشناسی بالینی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران. Ali Shafiee علی شفیعی ali.shafiee@yahoo.com 1800319475328460029973 0009-0003-5467-131X No Department of Addiction, School of Behavioral Sciences and Mental Health (Tehran Institute of Psychiatry), Iran University of Medical Sciences, Tehran, Iran. گروه اعتیاد، دانشکده علوم رفتاری و سلامت روان (انستیتو روان‌پزشکی تهران)، دانشگاه علوم‌پزشکی ایران، تهران، ایران.