fa بررسی تأثیر بسته آموزشی مبتنی بر درمان شناختی‌رفتاری بر کیفیت خواب و سلامت روان در سالمندان مرد مقیم خانه سالمندان: کارآزمایی بالینی تصادفی‌شده دو سو کور روانپزشکی و روانشناسی Psychiatry and Psychology پژوهشي اصيل Original Research <strong>اهداف</strong> طیف گسترده‌ای از افراد مسن با کاهش کیفیت خواب و مسائل سلامت روانی متعاقب آن، مانند اضطراب و افسردگی مواجه می‌شوند که تأثیرات منفی بر ابعاد مختلف زندگی و همچنین بر سلامت و رفاه آن‌ها دارد. یکی از روش‌های مداخله‌ای مؤثر در بهبود این مشکلات، استفاده از بسته آموزشی مبتنی بر درمان شناختی‌رفتاری است. این روش، با بهره‌گیری از تکنیک‌های پیچیده‌ای به بهبود کیفیت خواب و کاهش علائم روانی در سالمندان کمک می‌کند. پژوهش حاضر، اثربخشی بسته آموزشی مبتنی بر درمان شناختی‌رفتاری بر کیفیت خواب و سلامت روان در سالمندان مرد مقیم خانه سالمندان را بررسی کرده است.<br> <strong>مواد و روش ها</strong> در این پژوهش تجربی از نوع کارآزمایی بالینی کنترل‌شده دوسو کور، نمونه‌های شامل ۶۸ سالمند مرد مقیم خانه سالمندان شهر کرمانشاه انتخاب شدند که براساس معیارهای ورود و خروج به‌صورت تصادفی به دو گروه ۳۴ نفره آزمایش (دریافت‌کننده بسته آموزشی مبتنی بر درمان شناختی‌رفتاری) و کنترل (بدون مداخله) تقسیم شدند. گروه آزمایش، 8 جلسه 45 دقیقه‌ای در 8 هفته بسته آموزشی را دریافت کرد و طی این مدت نیز گروه کنترل به‌جز مراقبت‌های معمول روزانه و ارتباط کلامی، تحت درمان خاصی قرار نگرفت. شرکت‌کنندگان قبل از اجرای مداخله، بلافاصله پس از پایان مداخله و 1 ماه پس از پایان مداخله به‌وسیله پرسش‌نامه کیفیت خواب پیتزبورگ (PSQI) و سلامت عمومی گلدبرگ (GHQ-28) مورد سنجش قرار گرفتند. در نهایت داده‌ها با استفاده از آزمون‌های توصیفی ( فراوانی و درصد و میانگین و انحراف‌معیار) و استنباطی (کلموگروف اسمیرنوف، تی زوجی، تی مستقل و کوواریانس با اندازه‌های تکراری) به‌وسیله نرم‌افزار SPSS نسخه 16 تجزیه‌وتحلیل شدند.<br> <strong>یافته ها</strong> &nbsp;در تجزیه‌وتحلیل بین گروهی براساس آزمون تی مستقل، نتایج نشان داد میانگین نمرات کیفیت خواب و سلامت روان بلافاصله پس از پایان مداخله (پس آزمون) و 1 ماه پس از پایان مداخله (پیگیری) در گروه آزمایش به‌طور معناداری کاهش و بهبود یافته است (0/001>P)، درحالی‌که در گروه کنترل تغییر معنی‌داری مشاهده نشد (0/05<p).>P)، اما در گروه کنترل بهبود معنی‌داری مشاهده نشد (0/05<p).> <strong>نتیجه گیری</strong> &nbsp;نتایج این مطالعه بهبود قابل‌توجهی در کیفیت خواب و سلامت روان در میان شرکت‌کنندگانی که بسته آموزشی مبتنی بر درمان شناختی‌رفتاری را دریافت کردند نشان داد، چنان‌که شرکت‌کنندگان در گروه آزمایش الگوهای خواب بهتری ازجمله کاهش موارد بی‌خوابی و طول مدت خواب طولانی‌تر و کاهش معنی‌داری در سطوح سلامت روان و زیرمقیاس‌های آن گزارش کردند.</p).></p).> <strong>Objectives</strong> Older people face reduced sleep quality and subsequent mental health issues, such as anxiety and depression, which have negative effects on their quality of life and well-being. One of the effective interventions for reducing these problems is cognitive behavioral therapy (CBT). This study aims to investigate the effectiveness of a CBT-based educational program on sleep quality and general health of older men living in nursing homes.<br> <strong>Methods </strong>In this randomized, controlled clinical trial, 68 older men living in a nursing home in Kermanshah, Iran, participated, who were randomly divided into two groups of 34 including intervention and control. The intervention group received the CBT-based educational program for 8 weeks at eight sessions of 45 minutes. During this period, the control group received no special treatment except for routine daily care and verbal communication. The participants were assessed before, immediately after, and one month after the intervention using the Pittsburgh sleep quality index (PSQI) and Goldberg&rsquo;s general health questionnaire (GHQ-28). Finally, the data were analyzed using descriptive (mean, frequency, percentage, and standard deviation) and inferential tests (Kolmogorov-Smirnov test, paired t-test, independent t-test, and repeated measures ANOVA) in SPSS software, version 16.<br> <strong>Results </strong>The within-group comparison showed that the mean scores of PSQI and GHQ-28 immediately and one month after the intervention significantly decreased (improved) in the intervention group compared to the pretest phase (P<0.001), while no significant change was observed in the control group (P<0.05). Also, the between-group comparison showed a significant difference between the two groups in the PSQI and GHQ-28 scores, which were improved significantly in the intervention group after the intervention compared to the control group (P<0.001).<br> <strong>Conclusion </strong>The CBT-based educational program can improve the sleep quality and general health of older men living in nursing homes. سالمندی, کیفیت خواب, سلامت روان, درمان شناختی‌رفتاری Elderly, Sleep quality, General health, Cognitive behavioral therapy 0 0 http://ijpcp.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-5070-1&slc_lang=fa&sid=1 Hamid Taghinejad حمید تقی نژاد Taghinejad-h@medilam.ac.ir 1800319475328460029411 1800319475328460029411 No Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran. گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران. Masoumeh Otaghi معصومه اطاقی otaghi-m@medilam.ac.ir 1800319475328460029412 1800319475328460029412 No Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran. گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران. Afsaneh Raiesifar افسانه رئیسی فر A.raiesifar@gmail.com 1800319475328460029413 1800319475328460029413 No Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran. گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران. Kourosh Sayeh Miri کورش سایه میری kourosh86@gmail.com 1800319475328460029414 1800319475328460029414 No Department of Biostatistics, School of Health Psychosocial Injuries Research Center, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran. گروه آمار زیستی، مرکز تحقیقات آسیب‌های روانی اجتماعی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران. MohammadHossein Sahami Gilan محمدحسین سهامی گیلان sahami3621@gmail.com 1800319475328460029415 1800319475328460029415 Yes Department of Nursing, Faculty of Nursing and Midwifery, Ilam University of Medical Sciences, Ilam, Iran. گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی ایلام، ایلام، ایران.