fa مقایسه اثربخشی توانبخشی شناختی رایانه‌‌ای با بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری بر بهبود کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان نارساخوان روانپزشکی و روانشناسی Psychiatry and Psychology پژوهشي اصيل Original Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:2;"><strong>اهداف </strong>هدف پژوهش، مقایسه اثربخشی توا‌ن‌بخشی ‌شناختی رایانه‌ای کاپیتانزلاگ با بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری بر بهبود کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان نارساخوان مقطع ابتدایی بود.<br> <strong>مواد و روش ها</strong> این پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون و پس‌آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری 1 ماهه بود. جامعه‌آماری شامل دانش‌آموزان نارساخوان مراجعه‌کننده به مرکز اختلالات یادگیری ناحیه 1 کرج در سال تحصیلی 1400-1401 بود. 45 دانش‌آموز به‌صورت هدفمند وارد مطالعه شدند و به‌طور تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه کنترل ( هرگروه 15 نفر) قرارگرفتند. دانش‌آموزان گروه‌‌ آزمایش طی10 جلسه به‌صورت 2 جلسه در هفته تحت مداخله توان‌بخشی ‌شناختی رایانه‌ای کاپیتانزلاگ و بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری قرار گرفتند. ابزار پژوهش شامل فهرست رتبه‌بندی رفتار عملکرد اجرایی (جیویا و همکاران، 2000)، نرم‌افزار کاپیتانزلاگ ( نسخه 2018) و بسته مداخله‌ای بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری (اصغری نکاح و آقامحمدیان، 1393) بود. تجزیه‌و‌تحلیل داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS نسخه 26 و تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر انجام شد.&nbsp;<br> <strong>یافته ها </strong>یافته‌ها نشان داد برنامه توان‌بخشی ‌شناختی رایانه‌‌ای کاپیتانزلاگ (0/05>P) و بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری (0/10>P) به‌طور معنی‌داری موجب افزایش کارکردهای اجرایی در دانش‌آموزان نارساخوان شده‌اند و این نتایج در پیگیری 1 ‌ماهه دارای ماندگاری است. بااین‌حال در مراحل پس‌آزمون و پیگیری بین دو روش مداخله تفاوت معنی‌داری (0/05>P) وجود دارد و مداخله توان‌بخشی شناختی رایانه‌ای بهتر عمل کرده‌ است.<br> <strong>نتیجه گیری</strong> براساس یافته‌های به‌دست‌آمده به کمک توان‌بخشی شناختی ‌رایانه‌ای کاپیتانزلاگ و بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری می‌توان گام مؤثری در بهبود کارکردهای اجرایی دانش‌آموزان نارساخوان برداشت.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Tahoma;"><span style="line-height:2;"><strong>Objectives </strong>This study compares the effectiveness of the Captain&rsquo;s log computerized cognitive rehabilitation and cognitive-behavioral play therapy on executive functions of dyslexic elementary school students.<br> <strong>Methods </strong>This was a quasi-experimental study with a pre-test post-test design and a one-month follow-up. The statistical population of the study included dyslexic students who were referred to the Learning Disorder Center of District 1 in Karaj City, Iran, for 2021-2022. In this regard, 45 students were purposefully included in the study and were randomly placed in two experimental and one control group (15 students in each group). Students of the experimental groups received 10 sessions of Captain&rsquo;s log computerized cognitive rehabilitation and cognitive-behavioral play therapy, two sessions per week. The research tool included the behavior rating inventory of executive function, Captain&rsquo;s log software, version 2018 and cognitive-behavioral play therapy intervention package. The data were analyzed using variance analysis and repeated evaluation using the SPSS software, version 26.<br> <strong>Results </strong>The Captain&rsquo;s Log computerized cognitive-rehabilitation program (P<0.05) and cognitive-behavioral play therapy (P<0.01) have significantly enhanced the executive functions of dyslexic students and these results are durable in a one-month follow-up. However, there was a significant difference (P<0.05) between the two intervention methods in the post-test and follow-up phases, and computerized cognitive rehabilitation performed better.<br> <strong>Conclusion </strong>Both methods of cognitive-computer rehabilitation and cognitive-behavioral play therapy are effective in improving the executive functions of dyslexic students.</span></span></span></div> بازی‌درمانی شناختی-‌رفتاری, توان‌بخشی شناختی رایانه‌ای, کارکردهای اجرایی, نارساخوانی, نرم‌افزارکاپیتانزلاگ Captain’s log software, Cognitive-behavioral play therapy, Computerized cognitive rehabilitation, Dyslexia, Executive functions 0 0 http://ijpcp.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1977-2&slc_lang=fa&sid=1 Mina Shamshiri مینا شمشیری minashamshiri87@gmail.com 1800319475328460029517 0009-0007-6052-7663 No Department of Psychology, Karaj Branch, Islamic Azad University, Karaj, Iran. گروه روانشناسی، واحد گرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران. Esmat Danesh عصمت دانش e-danesh@sbu.ac.ir 1800319475328460029518 1800319475328460029518 Yes Department of Clinical Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. گروه روانشناسی بالینی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. Nahid Havassi Somar ناهید هواسی havassi.n2020@gmail.com 1800319475328460029519 1800319475328460029519 No Department of Psychology, Karaj Branch, Islamic Azad University, Karaj, Iran. گروه روانشناسی، واحد گرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران. Arezoo Tarimoradi آرزو تاری مرادی arezootarimoradi@yahoo.com 1800319475328460029520 1800319475328460029520 No Department of Psychology, Karaj Branch, Islamic Azad University, Karaj, Iran. گروه روانشناسی، واحد گرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران.