1- گروه مشاوره و روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه هرمزگان، بندرعباس، ایران. ، Email: nikbakht472@gmail.com
2- گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
چکیده: (5446 مشاهده)
اهداف اصلاح سوگیری شناختی رایانهای اخیراً اصلاح ارزیابیهای خاطرات مزاحم را وعده داده است. هدف از این پژوهش، بررسی و مقایسه سه روش درمانی غیرحضوری اصلاح سوگیری شناختی استاندارد، اصلاح سوگیری شناختی مبتنی بر خودزایی، و آموزش شناختی رفتاری است.
مواد و روش ها این پژوهش بر اساس طرح تحقیق ازجمله طرحهای نیمهآزمایشی با سه گروه آزمایشی و ارزیابی به صورت پیشآزمون و پسآزمون و پیگیری دوماهه است. جامعه آماری شامل تمام دانشجویان مقطع کارشناسی دانشگاه هرمزگان بود که در سال تحصیلی ۹۵-۱۳۹۴ مشغول تحصیل بودند. بر اساس ملاکهای شمول و خروج شرکتکنندگان، ۵۱ نفر به شیوه هدفمند، برای مرحله نهایی پژوهش انتخاب شدند و به طور تصادفی در سه گروه اصلاح سوگیری شناختی استاندارد، خودزایی و آموزش شناختی رفتاری گمارده شدند. ابزار پژوهش شامل پرسشنامهسناریوهای مبهم برای افسردگی، درجهبندیدیداری خلق، افسردگی بک-۲، مقیاس تجدیدنظرشده نگرشهای ناکارآمد، مقیاس عاطفه مثبت و منفی و آزمون سوگیری حافظه بود. برای تجزیهوتحلیل آماری دادهها از میانگین، انحراف استاندارد، تحلیل کوواریانسچندمتغیری، تحلیل واریانس با اندازهگیری مکرر و آزمونهای تعقیبی استفاده شد که با نرمافزار 19-SPSS تجزیهوتحلیل شد.
یافته ها نتایج نشان داد هر سه مداخله مؤثر بودهاند (0/01>P)، اما در متغیرهای خلقی (علائم افسردگی (0/079)، خلق (0/054)، عاطفه مثبت (0/416)، عاطفه منفی (0/158)) سه گروه تفاوت معناداری با یکدیگر نداشتند. در متغیرهای شناختی (سوگیری تفسیری (0/0001)، حافظه مثبت (0/0001) و منفی (0/006)) تفاوت بین سه گروه معنادار بود؛ به استثنای متغیر نگرشهای ناکارامد که تفاوت بهدستآمده معنیدار نبود (0/228).
نتیجه گیری در مجموع، نتایج پژوهش نشان داد روشهای اصلاح سوگیری شناختی مبتنی بر تصویرسازی مثبت و خودزایی با دستورالعملهای جدید و چهار هفتهای، روشهای مؤثری درکاهش علائم افسردگی، بهبود سوگیری تفسیری، نگرش ناکارآمد و حافظه است.
نوع مطالعه:
پژوهشي اصيل |
موضوع مقاله:
روانپزشکی و روانشناسی دریافت: 1396/7/23 | پذیرش: 1397/3/9 | انتشار: 1397/8/10